İdare Hukuku

Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Yeni Kanun Teklifi

Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yeni kanun teklifi 16 AKP  milletvekili imzası ile 19 Haziran 2020 tarihinde TBMM Başkanlığı’na sunuldu. Bu teklifte Anayasa Mahkemesi iptal kararı neticesinde hukuka aykırı hususlar giderilmiştir. Kişisel veriler ve güvenlik soruşturmasına dair tüm hususlar detaylı şekilde düzenlenmiştir. Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yönetmeliği açılacak idari davada en temel mevzuattır. Ayrıntılarını yazımızın devamında yer vereceğimiz yeni teklif ile yapılan değişiklikleri ilgili makalelerimizden okuyabilirsiniz.

Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması yeni kanun metnin tamamını indirmek için tıklayınız.

Birinci Bölüm

Amaç, Kapsam ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

MADDE 1

(1) Bu kanun, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının yapılmasına ve elde edilecek verilerin kullanılmasına ilişkin temel ilkeleri, kimler hakkında yapılacağını, araştırma konusu edilecek bilgi ve belgelerin neler olduğunu, bu bilgilerin ne şekilde kullanılacağını, hangi mercilerin soruşturma ve araştırma yapacağını değerlendirme misyonunu, veri güvenliği ve verilerin saklanma ve silinme sürelerini düzenlemektedir.

Tanımlar

MADDE 2

(1) Bu Kanunda geçen;

  1. Değerlendirme Komisyonu: Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda elde edilen kişisel verilerin göreve atanma yönünden değerlendirildiği komisyonu,
  2. Kurum ve kuruluş: Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılmasını talep eden kamu kurum ve kuruluşları ile milli güvenlik açısından stratejik önemi haiz birim, proje, tesis ve hizmetleri yerine getiren diğer kamu kurum ve kuruluşu,
  3. Üst kademe kamu yöneticisi: Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile atamalarına ilişkin usul ve esaslar üst kademe kamu yöneticisi olarak belirlenmiş olanı,

ifade eder.

İkinci Bölüm

Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması

Hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılacaklar

MADDE 3

(1) Arşiv araştırması, statüsü veya çalışma şekline bağlı olmaksızın ilk defa veya yeniden memuriyete yahut kamu görevine atanacaklar hakkında yapılır.

(2) Kurum ve kuruluşlarda, yetkili olmayan kişilerin bilgi sahibi olmaları halinde devlet güvenliğinin, ulusal varlığın ve bütünlüğün, iç ve dış menfaatlerin zarar görebileceği veya tehlikeye düşebileceği bilgi ve belgelerin bulunduğu gizlilik dereceli birimler ile Milli Savunma Bakanlığı, Genel Kurmay Başkanlığı, jandarma, emniyet, sahil güvenlik ve istihbarat teşkilatlarında çalıştırılacak kamu personeli ve ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde çalışacak personel, üst kademe kamu yöneticileri, özel kanunları uyarınca güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasına tabi tutulan kişiler ile milli güvenlik açısından stratejik önemi haiz birim, proje, tesis, hizmetlerde statüsü veya çalışma şekline bağlı olmaksızın istihdam edilenler hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması birlikte yapılır.

Arşiv Araştırması

MADDE 4

 (1) Arşiv araştırması;

  1. Kişinin adli sicil kaydının,
  2. Kişinin kolluk kuvvetleri tarafından halen aranıp aranmadığının,
  3. Kişinin hakkında herhangi bir tahdit olup olmadığının,
  4. Kişi hakkında kesinleşmiş mahkeme kararları ve 4/12/ 2004 tarihli ve 5271 sayılı ceza muhakemesi kanununun 171’inci maddesinin beşinci ve 231’inci maddesinin on üçüncü fıkraları kapsamında alınan kararlar ile kişi hakkında devam eden veya sonuçlanmış olan soruşturma veya kovuşturmalar kapsamındaki olguların,
  5. Hakkında kamu görevinden çıkarılma ya da kesinleşmiş memurluktan çıkarma cezası olup olmadığının,

mevcut kayıtlardan tespit edilmesidir.

Güvenlik Soruşturması

MADDE 5

(1) Güvenlik soruşturması, arşiv araştırmasındaki hususlara ilave olarak kişinin;

  1. Görevin gerektirdiği niteliklerle ilgili kolluk kuvvetleri ve istihbarat ünitelerindeki olgusal verilerinin,
  2. Yabancı devlet kurumları ve yabancılarla ilişiğinin,
  3. Terör örgütleri veya suç işlemek amacıyla örgütlerle eylem birliği, irtibat ve iltisak içinde olup olmadığının,

Mevcut kayıtlardan ve kişinin görevine yansıyacak hususların denetime elverişli olacak yöntemlerle yeniden araştırılmak suretiyle tespit edilmesidir. Güvenlik soruşturmasında görevin gerektirdiği niteliklere etkisi yönüyle kişinin eşi ile birinci derece kan ve sıhri hısımları da dahil edilir.

Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Yapacak Birimler

MADDE 6

(1) Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanlığı, Emniyet Genel Müdürlüğü ve mahalli mülki amirlikler tarafından yapılır.

(2) Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapmakla görevli birimler kendisine iletilen taleple sınırlı olarak Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması kapsamında bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşları arşivlerinden, elektronik bilgi işlem merkezlerinden gerekli bilgi ve belgeler ile bu kanunun 4.maddesinin ikinci fıkrasının ç bendi kapsamındaki karar ve kayıtları almakla yetkilidir.

(3) Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapmakla görevli birimlerde yetkilendirilmiş personel hukuka aykırı olarak elektronik ortamda veya bilgisayar loğlarında kişisel verilerle ilgili sorgulama yapamaz, log kayıtlarını değiştiremez veya silemez, bu şekilde elde edilen bilgileri paylaşamaz veya yayın yoluyla duyuramaz. Görevi gereği öğrendiği veya edindiği kişisel bilgi veya belgeleri yetkisiz kişilerle paylaşamaz ya da basın ve yayın kuruluşlarına veya diğer iletişim kanallarına veremez. Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapmakla görevli birimler tarafından bu hususlara ilişkin gerekli tedbirler alınır.

Değerlendirme Komisyonu

MADDE 7

(1) Yaptırılan Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda elde edilen verilerin değerlendirilmesi amacıyla ilgili kurum ve kuruluşlarda en üst amirin görevlendireceği 3 kişiden az olmamak üzere değerlendirme komisyonu kurulur.

(2) Memuriyet veya kamu görevlerine uygunluğunun değerlendirilmesini saplayacak yorum içermeyen olgusal veriler, Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapmakla görevli birimlerce ilgili kurum ve kuruluş bünyesinde değerlendirme komisyonuna iletilir.

(3) Değerlendirme Komisyonu kendisine verilen verilere ilişkin nesnel ve gerekçeli değerlendirmelerini yazılı olarak atamaya yetkili amire sunar. Mahkemeler tarafından istendiğinde bu bilgiler sunulurç

Üçüncü Bölüm

Kişisel Verilerin Korunması

Kişisel Verilerin Korunmasına İlişkin Temel İlkeler

MADDE 8

(1) Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması kapsamındaki kişinin istihbari faaliyetlere konu olmayan kendisiyle ilgili kişisel verileri hakkında bilgilendirilmesi, bu verilere erişmesi, bunların düzeltilmesi ve silinmesi taleplerine ilişkin tedbirler alınır.

hukuka aykırı olarak kullanılmasını önlemek için caydırıcılık da getirilmiştir. Bununla birlikte 7068 Sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun başta olmak üzere kamu görevlilerinin tabi olduğu sıkı disiplin hükümleri de bulunmaktadır.

(2) Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasına konu kişisel verilerin doğru ve güncel olması esastır. Bu veriler işlendikleri amaçla bağlantılı, sınırlı ve ölçülü olarak kullanılır.

(3) Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması kapsamında yürütülen iş ve işlemlerde 24/3/2016 tarihli ve 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanununun 4üncü maddesinde belirtilen genel ilkelere aykırı hareket edilemez. Ancak, milli savunma, milli güvenlik, kamu güvenliği, kamu düzeni ve ekonomik güvenlik ile ilgili istihbarat faaliyetleri kapsamında edinilen bilgiler kişiye verilemez.

Kişisel Veri Güvenliği ve Gizlilik

MADDE 9

(1) Bu kanunda belirtilen Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapmakla görevli birimler ile değerlendirme komisyonları, veri güvenliğine ilişkin önlemleri alır.

(2) Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması işlemlerinin her evresinde gizliliğe uyularak, ilgili bilgi ve belgeler yasal olarak bilmesi gerekenlerden başkasına verilmez ve açıklanmaz.

(3) Bu kanun kapsamında elde edilen kişisel veriler amacı dışında işlenemez ve aktarılamaz.

Kişisel Verilerin Silinmesi ve Yok Edilmesi

MADDE 10

(1) Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sırasında elde edilen kişisel verilerin işlenme amacının ortadan kalkması halinde veya her durumda iki yılın sonunda değerlendirme komisyonlarınca silinir ve yok edilir.

(2) Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasını yapan birimlerdeki istihbari faaliyete konu olmayan ilgilisine ait Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasına ait veriler iki yılın sonunda yok edilir silinir.

(3) Bu işlemler işleme karşı dava açılması halinde karar kesinleşmeden silinemez ve yok edilemez. Mahkemenin bu konudaki talepleri değerlendirme komisyonunun bünyesinde bulunduğu ilgili kurum ve kuruluşlar tarafından karşılanır.

Dördüncü Bölüm

Çeşitli Hükümler

Cezai Hükümler

MADDE 11

(1) Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılması ve değerlendirilmesinde görevli olanlar tarafından kişisel verilerle ilgili suç işlenmesi halinde, fiil daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde 6698 sayılı Kanunun 17nci maddesi hükümleri uygulanır.

(2) Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılması ve değerlendirilmesinde görevli olanlar tarafından kişisel verilerle ilgili kabahat işlenmesi halinde 6698 sayılı kanunun 18inci madde hükümleri uygulanır.

Yönetmelik   

MADDE 12

(1) Medde ile kanunun uygulanmasında Cumhurbaşkanınca yürürlüğe konulacak yönetmelikle ilgili düzenleme yapılmıştır. Kanunda gerekli tüm konularda genel çerçeve çizilmiş, bunların uygulanmasının sağlanmasına ilişkin hükümlerin belirlenmesi Cumhurbaşkanınca çıkarılacak yönetmeliğe bırakılmıştır. Bu kapsamda devletin güvenliğinin, ulusun varlığını ve bütünlüğünü iç ve dış menfaatlerinin zarar görebileceği veya tehlikeye düşebileceği bilgi veya belgeler ile gizlilik dereceli kamu personeli ile meslek gruplarının tespiti, gizlilik dereceli birim ve kısımların tanımlarının yapılması, güvenlik soruşturmasının ve arşiv araştırmasının usul ve esasları ile bunu yapacak birimler ve değerlendirme komisyonlarının kuruluşu, değerlendirme komisyonlarının çalışma usul ve esasları ile uygulamaya ilişkin diğer hususların yönetmelikle düzenlenmesi amaçlanmıştır. Böylece uygulamada ortaya çıkan güncel değişikliklerde idare tarafından hızlı ve esnek bir şekilde uyum sağlanabilecektir.

MADDE 13

Madde ile kanunun yürürlüğe girmesiyle birlikte işlevsiz kalacak 4045 sayılı kanun yürürlükten kaldırılmakta ve ilgili diğer değişiklikler yapılmaktadır.

MADDE 14

Madde yürürlükten kaldırılan 4045 Sayılı Kanuna ve mevzuatta yapılan atıfların bu Kanuna yapılmış sayılacağı hüküm altına alınmıştır.

MADDE 15

Yürürlük maddesidir.

MADDE 16

Yürütme maddesidir.

Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması yeni kanun teklifi yasalaşması durumunda mevcut davalar ve atama bekleyenlerin durumunun ne olacağını mail ile irtibat kurarak sorabilirsiniz.

Güvenlik soruşturmasına dair davanız varsa bu yazıyı okuyabilirsiniz. https://www.mynet.com/guvenlik-sorusturmasi-110106301702

Başa dön tuşu