Öğrenci Affı Nedir? Aftan Nasıl Yararlanılır?

Öğrenci affı, çeşitli nedenlerle üniversite ile ilişiği kesilmiş öğrencilerin, belirli şartlar altında yeniden öğrenimlerine devam edebilmesini sağlayan yasal düzenlemedir. Türkiye’de ilki 1983 yılında ve sonuncusu 2022 yılında olmak üzere çeşitli yıllarda sıklıkla öğrenci affı çıkarılmıştır. 2026 yılında Yükseköğretim Kanunu’nda değişikliğe gidilmesi planlanmaktadır. Üzerinde çalışılan ve Nisan 2026’da TBMM’nin gündemine gelmesi beklenen düzenlemede öğrenci affı konusu da yer almaktadır.

Son Güncel Bilgi:  Öğrenci affı’nın da yer aldığı yeni bir torba yasanın hazırlığı devam ediyordu ve yakında TBMM’ne sunulacaktır. Teklifin son halini, komisyona geldiğinde görebileceğiz. Kamuoyuna bilgiler ışığında değerlendirme yaparsak; 1 Temmuz 2022 sonrası üniversiteyle ilişiği kesilenleri kapsayacak olan öğrenci affının, “öğrencinin kayıtlı olduğu programın en az yarısını tamamlamış olması gerektiği” bilgisi veriliyor. Bunun açıklaması da, “sisteme emek vermiş öğrenciyi geri kazandıran ama tamamen kontrolsüz olmayan bir düzenleme” olarak yapılıyor. Bu doğru bir yaklaşım değil maalesef. Örneğin 6 Şubat 2023 depremi sonrasında çok sayıda üniversite öğrencisi, yaşadığı korku, dağılan aile düzeni, ekonomik sıkıntılar gibi nedenlerle, daha ilk yıllarında okulu bırakmak zorunda kaldı. Ayrıca, Tıp Fakültesi gibi uzun süreli eğitimlerde, üç yıl sistemde kalmış olma gereği olacak bu durumda. Oysa bu fakülteler‘deki pek çok öğrenci ilk yıllardaki bocalama, zor eğitimin yarattığı anksiyete ve psikolojik sıkıntılarla ilk yıllarında ayrılmak zorunda kaldı. Bana gelen çok sayıda mesajdan tüm bunları görebiliyorum. Öğrenci affının sınırlı tutulmasının üniversitelerdeki yığılımı önleme gerekçesi ise gerçekten inandırıcılıktan uzak zira kontrolsüzce açılan bölümler ve kadrolar zaten bu yığılımı çoktan yarattı. Yüksek lisans, doktora ve tez aşamasında sistemden kopan öğrencilerin de affa dahil edileceği bilgisi ise gerçekten güzel haber. Öğrenci affında amacımız, gençleri kazanmak, hayata tutundurmak, gözü yaşlı ailelerine umut vermek olmalı. Eğitimden kopan ve derin mutsuzlukla kendini bu topluma ait hissetmeyen tek bir genci bile döndürebilirsek bizler için büyük bir başarı olacak.

Hazırlanan Yükseköğretim Kanunu değişikliği kapsamında, azami öğrenim süresini doldurduğu için üniversite ile ilişiği kesilen öğrencilere af getirilerek eğitimlerine devam etme hakkı tanınması beklenmektedir. 2026 yılında gündeme gelen öğrenci affının, tıp fakültesi öğrencilerini kapsayacak şekilde dar kapsamlı olarak uygulanması planlanmaktadır. Bu kapsamda tıp fakültelerinde 9 yıl azami öğrenim süresini dolduran ancak son sınıfa gelmiş yaklaşık 1200 öğrencinin TBMM gündemine getirilecek düzenlemeden yaralanacağı öngörülüyor. Kadim Hukuk ve Danışmanlık olarak bu yazımızda 2026 öğrenci affın ne zaman çıkacağından ve kimlerin bu aftan yararlanabileceği gibi konulardan bahsedeceğiz.

Öğrenci Affı Nedir?

Öğrenci affı, çeşitli nedenlerle üniversite ile ilişiği kesilmiş öğrencilerin, belirli şartlar altında yeniden öğrenimlerine devam edebilmesini sağlayan yasal düzenlemedir. Disiplin cezası, azami süreyi doldurma, kayıt yenilememe, kayıt sildirme, başarısızlık, devamsızlık gibi nedenlerle öğrencilerin üniversite ile ilişiği kesilebilir. Bu gibi nedenlerle üniversite ile ilişiği kesilmiş öğrencilerin öğrenimlerine devam edebilmesinin bir yolu da af düzenlemesidir. Halk arasında “öğrenci affı” olarak bilinen bu düzenleme ile kapsam dahilindeki öğrencinin üniversiteye geri dönmesi, kaldığı yerden ve belirlenen koşullarla eğitimine devam etmesi sağlanır.

Af öğrencilere sürekli olarak tanınmış bir hak değildir. Öğrencilerin bu haktan yararlanabilmeleri için kanuni düzenleme yapılması gerekmektedir. Yapılan kanuni düzenlemede kimlerin aftan yararlanabileceği, şartlar, başvuru süresi ve usulü ayrıntılı olarak belirtilir. Türkiye’de ilki 1983 yılında ve sonuncusu 2022 yılında olmak üzere çeşitli yıllarda öğrenci affı çıkarılmıştır.

AK Parti tarafından hazırlanan yaklaşık 30 maddelik Yükseköğretim Kanunu teklifi Mart 2026 itibarıyla tamamlanmış; Nisan ayı içerisinde Cumhurbaşkanı Erdoğan’a sunulması planlanmaktadır.

• Kapsam tarihi: 1 Temmuz 2022 sonrasında üniversiteyle ilişiği kesilen öğrenciler.
• Temel şart: Programın toplam eğitim süresinin en az yarısını tamamlamış olmak. Yani başarı değil, aktif kayıt süresi esas.
• Örnek: 4 yıllık lisans için en az 2 yıl (4 dönem) aktif kayıt.
• Kapsam: Ön lisans ve lisans; lisansüstü (tezi reddedilen/programdan ayrılan) da değerlendiriliyor.
• Son sınıf öğrencileri: 2 ek sınav hakkı + intörnlük tamamlama imkânı.
• İstisnalar: Yüz kızartıcı suçlar ve terör bağlantılı nedenlerle ilişiği kesilenler kapsam dışı.
• Ne zaman: Nisan ayı sonrası Cumhurbaşkanı’na sunum → TBMM komisyon → Yaz 2026 Genel Kurul beklentisi.
• Genel af mı? Hayır. Sadece belirli şartlara dayalı, 4,8 milyon kişinin tamamını kapsamıyor.

Türkiye’de Öğrenci Affı Tarihi

Türkiye’de yükseköğretim kurumlarından not ortalaması, devamsızlık vs. nedenlerle ilişikleri kesilmiş olan üniversite öğrencilerinin tekrar yükseköğretimlerine devam edebilmeleri için 1983 yılından itibaren 14 kez ‘üniversite affı’ çıkarılmıştır. İlk öğrenci affının çıkarıldığı 1983 yılından 2018 yılına kadar neredeyse iki yılda bir af çıkarılmıştır.

İlk affın çıkarıldığı 1983 yılından bir yıl sonra 1984 yılında; sonrasında ise 1986, 1988, 1991, 1993, 1995, 1997 ve 2000 yıllarında öğrenci aflı çıkarılmıştır. Daha sonra ise 2005, 2008, 2011 ve 2012 yıllarında çıkarılan aflardan sonra yaklaşık altı yıl beklenmiş ve 2018 yılında da öğrenci affı çıkarılmıştır.

Öğrenci Affı Var Mı?

2026 yılı için henüz yasalaşmış bir öğrenci affı bulunmamaktadır. Ancak 2026 yılında Yükseköğretim Kanunu’nda değişikliğe gidilmesi planlanmakta ve hazırlanan düzenlemede öğrenci affı konusunun da yer alması beklenmektedir. Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Başkanı Erol Özvar 21.11.2025 tarihinde TBBM Plan ve Bütçe Komisyonunda yaptığı konuşmasında, özellikle azami öğrenim süresini doldururken staj veya intörnlük aşamasında öğrencilik hakkını kaybeden öğrenciler için bir af düzenlemesi üzerinde çalıştıklarını ve bunu TBMM’ye sunacaklarını açıklamıştır.

Nisan 2026 itibarıyla öğrenci affı teklifi kanunlaşmamıştır ve Resmi Gazete’de yayımlanmamıştır. Cumhurbaşkanı’na sunum ve ardından TBMM komisyon süreci tamamlanmadan kesin şartlar netlik kazanmayacaktır. Komisyon aşamasında maddelerde değişiklik yapılması ihtimali her zaman mevcuttur. Bu sayfayı güncel gelişmelerle birlikte güncelliyoruz.

AK Parti’nin yaklaşık 30 maddelik Yükseköğretim Kanunu teklifi tamamlandı; Ramazan Bayramı sonrasında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a sunulması planlanıyor. YÖK ve Üniversiteler Arası Kurul’un görüşleri de bu sunumda aktarılacak. Teklifin ardından TBMM’ye iletilmesi ve Nisan – Mayıs 2026’da komisyon görüşmelerine başlanması bekleniyor.

2026 Öğrenci Affı Ne Zaman Çıkacak?

Öğrenci affını da kapsayan yasa değişikliğine ilişkin düzenlemenin Ocak ayında TBMM’ye sunulması beklenmektedir. Kanun teklifinin TBMM’ye sunumundan sonra Şubat-Mart 2026 da meclis komisyonlarında görüşülmesi, Nisan-Mayıs 2026 da ise meclis genel kurulunda görüşülmesi ve oylanması tahmin edilmektedir.

TBMM’de kabul edilen kanunun Resmi Gazete’de yayımlanmasıyla süreç tamamlanacak ve öğrenci affı yürürlüğe girecektir. Bu aşamadan sonra kanuni düzenlemede belirtilen tarihlerde kapsam dahilinde olup aftan yararlanmak isteyen kişiler ilgili yere başvurularını yapabilecektir. Tüm bu süreçlerin 2026 yılının ortalarında tamamlanması beklenmektedir.

2026 Öğrenci Affından Kimler Faydalanacak?

2026 yılında yapılması planlanan Yükseköğretim Kanunu değişikliği öğrenci affını da içermektedir. Ancak bu affın, önceki af düzenlemelerine göre dar kapsamlı olarak uygulanması planlanmakta, tüm öğrencileri kapsamayacağı belirtilmektedir. Söz konusu öğrenci affı kısmi af niteliğinde olacaktır. Yeni düzenleme kapsamında azami öğrenim süresini doldurduğu için üniversite ile ilişiği kesilen öğrencilerin aftan yararlanması beklenmektedir.

2026 öğrenci affından azami öğrenim süresi dolduğundan üniversite ile ilişiği kesilen öğrenciler yararlanacaktır. Ancak hangi fakülte ve bölümlerin af kapsamına alınacağı henüz netlik kazanmamıştır. Yapılan açıklamalar ve yürütülen çalışmalar kapsamında tıp fakültesi öğrencilerinin öncelikli grup olarak 2026 öğrenci affından yararlanabileceğini söyleyebiliriz. Bu kapsamda tıp fakültelerinde 9 yıl azami öğrenim süresini dolduran ancak son sınıfa gelmiş yaklaşık 1200 öğrencinin TBMM gündemine getirilecek düzenlemeden yaralanacağı öngörülüyor. Tıp fakültesi dışındaki hangi fakülte ve bölüm öğrencilerinin öğrenci affından yararlanacağı henüz bilinmemektedir. Affın kapsamı YÖK ve Meclis görüşmeleri sonucunda netlik kazanacaktır. Ancak tıp fakültesi öğrencileri dışında kapsamın dar tutulması beklenmektedir.

Yükseköğretim Kanunu Değişikliğinde Öğrenci Affı Dışında Neler Var?

Yükseköğretim Kanunu değişikliğine ilişkin yürütülen çalışmalar sadece öğrenci affını kapsamamaktadır. Değişiklik kapsamında birçok düzenleme yer almaktadır.

• Yeni düzenleme ile başkası adına tez yazılması suç olarak tanımlanacaktır ve adli para cezası uygulanacaktır. Tez yazan veya tez yazdıran öğrenciler hakkında ceza ve disiplin işlemleri uygulanacak. Başkasına yazdırılan tez ile akademik unvan elde edenlerin unvanları geri alınacak, üniversiten çıkarılabilecek.
• Düzenlemede Türk veya yabancı yüksek öğretim kurumlarına ait diploma, mezuniyet belgesi veya sertifikaların sahte olarak düzenlenmesi, düzenlettirilmesi fiillerinde TCK kapsamında cezalandırılması yer almaktadır.
• Yeni düzenleme ile öğretim üyelerinin yaş haddinin artırılması planlanmaktadır. Halihazırda öğretim üyeleri için yaş haddi 67’dir. Yaş haddinin artırılmasına ilişkin çalışmalar yürütülmektedir ancak kaç yaşa kadar arttırılacağına ilişkin henüz bir netlik bulunmamaktadır.
• Düzenlemede tıp fakültesi açmış ancak uygulama hastanesi olmayan özel ve vakıf üniversitelerine ek süre verilebileceği gibi ayrı yaptırımlar da öngörülebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

• Öğrenci affı 2026 ne zaman çıkacak?

Öğrenci affını da kapsayan yasa değişikliğine ilişkin düzenlemenin Ocak ayında TBMM’ye sunulması beklenmektedir. TBMM’de kabul edilen kanunun Resmi Gazete’de yayımlanmasıyla öğrenci affı yürürlüğe girecektir.

• 2026 öğrenci affından kimler yararlanacak?

2026 öğrenci affından azami öğrenim süresi dolduğundan üniversite ile ilişiği kesilen öğrenciler yararlanacaktır. Tıp fakültesi öğrencileri öncelikli grup olarak 2026 öğrenci affından yararlanacak. Bu kapsamda tıp fakültelerinde 9 yıl azami öğrenim süresini dolduran ancak son sınıfa gelmiş yaklaşık 1200 öğrencinin TBMM gündemine getirilecek düzenlemeden yaralanacağı öngörülüyor. Tıp fakültesi dışındaki hangi fakülte ve bölüm öğrencilerinin öğrenci affından yararlanacağı henüz bilinmemektedir.

• 2026 öğrenci affına başvuru şartları nelerdir?

Öğrenci affına ilişkin kanuni düzenleme mecliste kabul edilip Resmi Gazete’de yayımlandıktan sonra başvuru şartları, süresi YÖK tarafından ayrıca duyurulacaktır.