Katalog Suçlar Nelerdir?

Katalog Suçlar Nelerdir?

katalog suclar nelerdir

Katalog suçlar, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nda düzenlenmiştir. Katalog suçlar; bazı koruma tedbirlerinin uygulanabileceği sınırlı sayıdaki suç listesine denir. Katalog suçlardan birinin işlenmesi halinde şüpheli veya sanık için tutuklama nedenlerinin var olduğu kabul edilir. Yani eğer şüpheli veya sanık katalog suçlardan birisini işlerse hakimin tutuklama nedenlerini araştırarak ölçülülük ilkesi çerçevesinde vermesi gereken tutuklama emrini bu araştırmaya gerek kalmadan direkt olarak bu sebepleri var kabul ederek tutuklama kararı verebilir. Katalog suçlara dair uygulanabilecek koruma tedbirleri;

  • Gözaltı,
  • Tutuklama,
  • Taşınmazlara, hak ve alacaklara el koyma,
  • Postada el koyma,
  • Şirket yönetimi için kayyım tayini,
  • İletişimin tespiti, dinlenmesi ve kayda alınması,
  • Gizli soruşturmacı görevlendirilmesi,
  • Teknik araçla izleme,
  • Zorlama amaçlı el koyma ve teminat belgesidir.

Katalog suçlar 1 Haziran 2005 yılından yürürlüğe giren CMK düzenlenmiştir. CMK’da düzenlenen katalog listede yer alan suçların işlendiği durumlarda koruma tedbirleri uygulanır. Bu tedbirler kapsamında suçu işlediği düşünülen şüpheliler ya da sanıklar tutuklanabilir. İşlenen suçun katalog suç kategorisine girmesiyle birlikte tutuklama kararının verilmesi için sebeplere yönelik araştırma yapılması gerekmez. Şahsın veya şahısların suç karşılığında tutuklanmasını gerektirecek sebeplerin bulunduğu kabul edilerek tutuklama kararı verilir.

Katalog Suçlar Nelerdir?

Katalog suçlardan birini işleyen sanığın tutuklanması için hakimin tutuklanma nedenlerini araştırarak tutuklama kararı vermesi gerekmez. Zira kişi katalog suçlardan birini işlediğinde direkt olarak tutuklama nedenleri var sayılacağından tutuklama emri direkt verilir. Ancak bu bir karinedir. Yani aksi ispatlanıncaya kadar tutuklama nedenlerinin var olduğu kabul görür. Burada aksini ispatlamakla yükümlü olan sanıktır. Sanığın kaçma veya delil karartma ihtimali olmadığını, müşteki üzerinde baskı kurma gibi bir durumunun olmadığını somut verilerle ispat ederek bu karineyi çürütmesi mümkündür. Bu doğrultuda bir kişi katalog suç işlemiş olmasına rağmen tutuklanmaması mümkündür. Katalog suçlar 5271 sayılı CMK 100/3. madde düzenlenmiştir.

Katalog suçlar 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununda bazı koruma tedbirlerinin uygulanabileceği sınırlı sayıdaki suça denir. Katalog suçlar 5271 sayılı CMK 100/3 maddesinde yer alır. Bunlar:

  • Soykırım ve İnsanlığa Karşı Suçlar
  • Göçmen Kaçakçılığı ve İnsan Ticareti
  • Kasten Öldürme
  • Kasten Yaralama ve Neticesi Sebebiyle Ağırlaşmış Kasten Yaralama
  • İşkence
  • Cinsel Saldırı
  • Çocukların Cinsel İstismarı
  • Hırsızlık ve Yağma
  • Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde İmal ve Ticareti
  • Suç İşlemek Amacıyla Örgüt Kurma
  • Devletin Güvenliğine Karşı Suçlar
  • Anayasal Düzene ve Bu Düzenin İşleyişine Karşı Suçlar
  • Düşmanla İşbirliği Yapmak
  • Devlete Karşı Savaşa Tahrik
  • Düşman Devlete Maddi ve Mali Yardım
  • Cumhurbaşkanına Suikast ve Fiilî Saldırı
  • Silah Kaçakçılığı Suçları
  • Banka Yönetim Kurulu Başkan ve Üyeleri ile Diğer Mensupları Tarafından İşlenen Zimmet Suçu
  • Kasten Orman Yakma Suçu
  • Kültür ve Tabiat Varlıklarını Haksız Olarak Yurtdışına Çıkarma Suçu
  • Kaçakçılık Suçlarının Tamamı
  • Sağlık Personeline Yönelik İşlenen Kastan Yaralama Suçu
cmk katalog suclar nelerdir
cmk katalog suclar nelerdir

Katalog Suçların Cezaları Nedir?

Katalog suçlar için cezalar Türk Ceza Kanunu’nda belirtilmiştir. Kanuna göre suça karşılık gelen ceza türleri ve miktarları şu şekildedir;

  • Kasten insan öldürme suçu işleyenler müebbet hapis cezası alırlar.
  • Çocuklara cinsel istismar suçu işleyenler 8-15 yıl aralığında hapis cezasına çarptırılırlar.
  • Uyuşturucu madde imalatı yapanlar 20-30 yıl aralığında hapis cezasına çarptırılırlar.
  • İnsanları devlet aleyhine savaşmaya tahrik edenler 10-20 yıl aralığında hapis cezası alırlar.
  • Hırsızlık yapanlar 1-3 yıl aralığında hapis cezası alırlar.
  • Cinsel istismar suçu işleyenler 2-7 yıl aralığında hapis cezasına çarptırılırlar.
  • Örgüt kuranlar 4-8 yıl aralığında hapis cezasına mahkum olurlar.
  • İnsan ticareti yapanlar 8-12 yıl aralığında hapis cezası alırlar.
  • Cumhurbaşkanına suikast düzenleyenler ağırlaştırılmış müebbet cezasına mahkum olurlar.
  • Silah kaçakçılığı yapanlar 1-3 yıl aralığında hapis cezası alırlar.
  • Anayasal düzeni bozma suçu işleyenler ağırlaştırılmış müebbet cezası alırlar.
  • Sağlık çalışanlarını kasten yaralayanlar 1-3 yıl aralığında hapis cezasına çarptırılırlar.
  • Soykırım suçu işleyen kişiler 10-15 yıl aralığında hapis cezası alırlar.
  • İşkence suçu işleyenler 3-12 yıl aralığında hapis cezası alırlar.
  • Fuhuş suçu işleyenler 2-4 yıl hapis cezasına tabi tutulurlar.

Bu cezaların miktarına bağlı olarak hapis cezası yerine adli para cezasına çevrilmesi ve ertelenmesi mümkündür. Ceza türleri suç içeriği ve şartları incelendiğinde hakim tarafından kesin karar verilir.

Katalog Suçlarda Adli Kontrol ve Diğer Tedbirler

Ceza soruşturma ve kovuşturmasında, Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 100. Maddesinde belirtilen tutuklama sebeplerinin varlığı halinde, şüphelinin tutuklanması yerine adli kontrol altına alınmasına karar verilebilir. Adli kontrol kararı verilebilmesi için gerekli şartlardan birisi de Ceza Muhakemesi Kanununun 100. Maddesinin 3. fıkrasında yer alan katalog suçlardan birinin işlenmiş olduğu hususunda kuvvetli şüphenin bulunmasıdır. Bunun yanı sıra katalog suçların sayıldığı koruma tedbirleri şunlardır:

  • Gözaltı
  • Tutuklama
  • Şirket yönetimi için kayyım tayini
  • İletişimin tespiti, dinlenmesi ve kayda alınması
  • Gizli soruşturmacı görevlendirilmesi
  • Taşınmazlara, hak ve alacaklara el koyma
  • Teknik araçla izleme
  • Postada el koyma
  • Zorlama amaçlı elkoyma ve teminat belgesi

Yukarıda katalog suç nedir, katalog suçlar nelerdir, cmk katalog suçlar gibi soruları cevaplandırdık ve konunun bilinmesi gereken bazı özelliklerine değindik.  Ceza yargılaması karmaşık yapısı gereği her olayda o olaya özgü hukuki strateji oluşturmayı gerektirir. Bu nedenle tecrübeli ceza avukatları ile birlikte çalışmakta yarar vardır. Bir suçun katalog suçlar listesinde yer alması şu iki sonucu vardır;

  1. Bir suçun katalog suçlar listesinde yer alması, o suç bakımından diğer suçlara göre daha kolay koruma tedbirine başvurulmasını sağlar. Örneğin, tutuklama koruma tedbiri bakımından kasten insan öldürme suçu katalog suçlar arasında yer almaktadır. Kasten insan öldürme suçunun tutuklama tedbiri bakımından katalog suçlar arasında yer alması, bu suç yönünden hakimin tutuklama kararı vermesini kolaylaştırmaktadır. Hakim, diğer suçlar açısından da tutuklama kararı verebilir, ancak tutuklamanın katalog suçları arasında bulunan kasten insan öldürme suçu için daha kolay tutuklama kararı verebilir.
  2. Bazı koruma tedbirlerine yalnızca bazı katalog suçlar açısından başvurulabilir. Bu halde, katalog suçlar kesin bir çizgi çekerek sadece bazı suçlar açısında koruma tedbiri kararı verilmesini sağlamaktadır. Örneğin, iletişimin denetlenmesi (telefon dinlemesi) koruma tedbirine kanunda sınırlı bir şekilde sayılmış katalog suçlar için başvurulabilir. İletişimin denetlenmesi tedbiri için öngörülen katalog suçlar dışında kalan suçlar için bu koruma tedbirine başvurulamaz. Örnek vermek gerekirse, uyuşturucu ticareti suçu katalog suçlar arasında yer aldığından iletişimin denetlenmesi tedbirine bu suç açısından başvurulabilir. Ancak, tehdit veya hakaret suçu katalog suçlar arasında yer almadığından bu suçlar açısından iletişimin denetlenmesi tedbirine kesinlikle başvurulamaz.

CMK Katalog Suçlar

Katalog SuçKanun Maddesi
Soykırım Suçu ve Örgütlü İşlenmesi5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 76 ve m. 78
İnsanlığa Karşı Suçlar ve Örgütlü İşlenmesi5237 sayılı TCK m. 77 ve m. 78
Göçmen Kaçakçılığı Suçu5237 sayılı TCK m. 79
İnsan Ticareti Suçu5237 sayılı TCK m. 80
Kasten Öldürme Suçları5237 sayılı TCK m. 81, 82, 83
Silahla İşlenen Nitelikli Yaralama Suçu5237 sayılı TCK m. 86/3-e
Neticesi Sebebiyle Ağırlaşmış Yaralama Suçu5237 sayılı TCK m. 87
İşkence Suçu5237 sayılı TCK m. 94
Neticesi Sebebiyle Ağırlaşmış İşkence Suçu5237 sayılı TCK m. 95
Cinsel Saldırı Suçunun Basit Bedensel Temas ve Sarkıntılık Haricinde Kalan Kısmı5237 sayılı TCK m. 102
Çocuğun Cinsel İstismarı Suçu5237 sayılı TCK m. 103
Hırsızlık ve Nitelikli Suçu5237 sayılı TCK m. 141 142
Yağma ve Nitelikli Yağma Suçu5237 sayılı TCK m. 148 149
Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde İmal ve Ticareti Suçu5237 sayılı TCK m. 188
Suç İşlemek İçin Örgüt Kurma Suçu5237 sayılı TCK m. 220
Devletin Birliğini ve Ülke Bütünlüğünü Bozmak5237 sayılı TCK m. 302
Düşmanla İşbirliği Yapmak5237 sayılı TCK m. 303
Devlete Karşı Savaşa Tahrik5237 sayılı TCK m. 304
Askeri Tesisleri Tahrip ve Düşman Askeri Hareketleri Yararına Anlaşma5237 sayılı TCK m. 307
Düşman Devlete Maddi ve Mali Yardım5237 sayılı TCK m. 308
Anayasayı İhlal5237 sayılı TCK m. 309
Cumhurbaşkanına Suikast ve Fiilî Saldırı5237 sayılı TCK m. 310
Yasama Organına Karşı Suç5237 sayılı TCK m. 311
Hükümete Karşı Suç5237 sayılı TCK m. 312
Türkiye Cumhuriyeti Hükûmetine Karşı Silahlı İsyan5237 sayılı TCK m. 313
Devlet Güvenliğine veya Anayasal Düzene Karşı Suçları İşlemek Amacıyla Örgüt Kurma5237 sayılı TCK m. 314
Devlet Güvenliğine veya Anayasal Düzene Karşı Suçları İşlemek Amacıyla Kurulan Örgütlere Silah Sağlama5237 sayılı TCK m. 315
Silah Kaçakçılığı Suçları6136 sayılı Kanun m. 12
Banka Yönetim Kurulu Başkan ve Üyeleri ile Diğer Mensupları Tarafından İşlenen Zimmet Suçu4389 sayılı Bankalar Kanunu m. 22/3
Yönetici Olsun veya Olmasın Bankanın Gerçek Kişi Ortakları Tarafından İşlenen Zimmet Suçu4389 sayılı Bankalar Kanunu m. 22/4
Yönetici Olsun veya Olmasın Bankanın Gerçek Kişi Ortakları Tarafından İşlenen Zimmet Suçu4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu ilgili maddeler
Kaçakçılık Suçlarının Tamamı (Hapis Cezası Gerektirenler)4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu ilgili maddeler
Kültür ve Tabiat Varlıklarını Haksız Olarak Yurtdışına Çıkarma Suçu2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu m. 68
İzinsiz Araştırma, Kazı ve Sondaj Suçu2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu m. 74
Kasten Orman Yakma Suçu6831 sayılı Orman Kanunu madde 110/4
Devletin Güvenliğine Karşı Suç İşlemek Amacıyla Kurulmuş Bir Örgüt Faaliyeti Çerçevesinde Devlet Ormanı Yakma Suçu6831 sayılı Orman Kanunu madde 110/5
Tehlikeli Bazı Belirli Maddelerle veya Yüzünü Örtmek Suretiyle Toplantı ve Yürüyüşe Katılmak2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu m. 33/1-a
Toplantı ve Gösteri Yürüyüşü Sırasında Yasadışı Örgütlere Ait Bazı Belirli Simgeleri Kullanmak2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu m. 33/1-b
Terör Örgütü Propagandasına Dönüştürülen Toplantı ve Gösteri Yürüyüşlerinde Kimlik Gizlemek Amacıyla Yüzü Gizleme Suçu3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu m. 7/3

Yorum Gönderin

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

X
kadim hukuk ve danışmanlık