İnterpol Kırmızı Bülten

İnterpol Kırmızı Bülten

interpol kirmizi bulten

“İnterpol Kırmızı Bülten” bir ülkenin adli makamlarınca aranan hükümlü, şüpheli veya sanıkların ilgili ülkeye geri verilmesi amacıyla görüldüğü yerde yakalanması için İnterpol Genel Sekreterliği’nce çıkartılan, aranan şahısların açık kimliği ve isnat edilen suça ilişkin adli bilgiler, ilgililerin bulunduğu yer tespit edildiğinde alınması gereken tedbirler ile mevcutsa fotoğraf ve parmak izi fişlerini içeren bir bültendir. “Difüzyon Mesajı” ise kırmızı bülten çıkartılması zaman aldığından, bu aşamada herhangi bir gecikmeye yer verilmemesi amacıyla, kaçak şahısların yakalanması için, kırmızı bültene ilişkin kriterler çerçevesinde, ilgili ülke interpolü tarafından diğer ülke interpollerine çekilen dağıtımlı teleks yazılarıdır.

Uygulamada, kırmızı bülten veya difüzyon mesajına istinaden aranan şahsın ülkesinde bulunduğunu tespit eden devlet, gerekli gördüğü takdirde şahsın geçici olarak tutuklanmasını sağladıktan sonra, arayan devleti durumdan haberdar ederek geri verme talepnamesinin iletilmesini istemekte; bunun üzerine, arayan devlet tarafından şahsın bulunduğu devlete geri verme talepnamesi gönderilmektedir. İnterpol arama bültenleri çeşitli isimlerle çıkarılmıştır. Bunlar;

  • Kırmızı bülten,
  • Mavi bülten,
  • Yeşil bülten,
  • Sarı bülten,
  • Siyah bülten,
  • Mor bülten,
  • Turuncu bülten,
  • Interpol – birleşmiş milletler güvenlik konseyi özel bülten
  • Çalıntı sanat eseri bültenidir.

BM Güvenlik Konseyi Özel Bülteni organizasyon tarafından üye olan polis teşkilatlarında yayımlanmaktadır. 19. yüzyılın sonları ve 20. Yüzyılın başlarında ortaya çıkan küreselleşme nedeniyle, suç ve suçlu tipi değişmiştir. Ulaşım ve iletişim imkanlarının gelişen teknoloji ile birlikte geçmişe nazaran daha kolay olması nedeniyle suç ve suçlularda yerelleşme değil ülkeden ülkeye sınır tanımama söz konusudur. Bu durum artık kontrol altına alınması gereken bir sorun haline gelmeye başlamıştır.

İnterpol Bültenleri Nelerdir?

Temel olarak toplamda 7 Interpol (https://www.interpol.int/) araması bulunmaktadır. Tüm bu bültenler Interpol’e üye olan ülkelerin; Milli Merkez Birimlerinin istekleri ve teşkilata bildirimleri doğrultusunda üye ülkelerde yayınlanmaktadır. Bu bültenler uyarı niteliğindedir ve her birinin ayrı anlamları vardır. İnterpol Bültenlerini ve anlamlarını belirtmek gerekirse

  • Kırmızı Bülten: Bu bültenin ayrıntılı açıklaması aşağıda belirtilmiştir.
  • Mavi Bülten: Bir suça ilişkin bir kişi hakkında ekstra bilgilendirilme isteği için yayınlanan bültenlerdir.
  • Yeşil Bülten: Uluslararası şüpheli veya suçlular hakkında uyarı ve bilgi almaya yönelik yayınlanan bültenlerdir
  • Sarı Bülten: Kayıp şahıslar için yayınlanan bültenlerdir.
  • Siyah Bülten: Kimliği saptanamayan cesetler için bilgi almak adına yayınlanan bültenlerdir. Özellikle, yüz derisi, dövme ya da yara izi soyulmuş ya da yanmış, biyometrik ölçüleri (boy ya da kilo değerleri son 6 ay içinde değişmiş olabilecek durumdaki) cesetler için ya da ceset grupları için çıkarılan bültenlerdir.
  • Turuncu Bülten: Gizli silahlar, bomba paketleri ve diğer tehlikeli malzemelerden oluşan potansiyel tehditler hakkında polis ve diğer uluslararası organizasyonları uyarmak için çıkarılan bültenlerdir.
  • Mor Bülten: Suçlular tarafından kullanılan prosedürler, mekanlar, aletler, cisimler ve saklanma yerlerini bildirmek için kullanılan bültenlerdir.
  • Interpol – Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi Özel Bülten: Interpol üyelerini bir bireyin veya tüzelliğin Birleşmiş Milletler yaptırımlarına maruz kaldığını bildirmek için yayınlanan bültenlerdir.
interpol bulten cesitleri
interpol bulten cesitleri

İnterpol Kırmızı Bülten Nedir?

Adını en çok duyduğumuz bülten olan kırmızı bülten, bir ülkenin adli makamlarınca yakalama kararı bulunan kimsenin görüldüğü yerde tutuklanıp, iade edilmesini belirten bültendir. Üye devletlerin talebi üzerine çıkarılır. Uluslararası suçluların aranması, yakalanması ve talep eden ülkeye iadesini düzenler.

Kırmızı bülten, Verilerin İşlenmesine İlişkin Kuralların ikinci bölümünün ikinci kısmında 82 ile 87 maddeleri arasında düzenlenmiştir. Kırmızı bülten; bir Milli Merkez Büro veya cezai işlerde soruşturma ve kovuşturma yetkisi olan bir uluslararası kuruluş tarafından talep edilmesi üzerine, bir yakalama kararı veya mahkemece verilen bir hüküm sebebiyle aranan bir kişinin yerinin tespit edilmesi ve iadesi, teslimi veya benzeri yasal bir işlem amacıyla gözaltına alınması, tutuklanması veya hareketinin kısıtlanması amacıyla yayımlanmaktadır. Kırmızı bülten; Verilerin İşlenmesine İlişkin Kurallarda detaylı olarak düzenlenmiş olup, kişi hakkında kırmızı bülten yayımlanması için bazı şartların oluşması ve bazı gerekli bilgilerin INTERPOL’ün organlarından olan Genel Sekreterliğe iletilmesi gerektiği kabul edilmektedir.

Tutuklunun ya da bir ülke tarafından tutuklama emri çıkartılmış kişinin yakalandığı ülkenin kanunlarına göre suçlu sayılması halinde iadesi mümkündür, aksi halde sadece takibe alınır. İnterpol kırmızı bülten aramasının geçerlilik süresi 5 yıldır. Bültende aranan şahısların açık kimliği ve isnat edilen suça ilişkin adli bilgiler, ilgililerin bulunduğu yer tespit edildiğinde alınması gereken tedbirler ile mevcutsa fotoğraf ve parmak izi fişlerini içerir. Bu karar İnterpol Genel Sekreterliğince çıkarılır.

İnterpol Kırmızı Bülten Çıkarılma Şartları

  • Bir şahıs hakkında kırmızı bülten kararı verilebilmesi için 83/1-a-(i)’de minimum kriterlere yer verilmiş olup; davranışlar ve kültürel normlarla ilgili farklı ülkelerde suç teşkil ettiği tartışmalı olan suçlar, ailevi veya özel konularla ilişkili suçlar ve fiil ciddi bir suçun işlenmesini kolaylaştırmayı amaçlamadıkça veya fiilin organize bir suçla bağlantılı olduğundan şüphelenilmedikçe, idari nitelikteki hukuki düzenlemelerin ihlalinden kaynaklanan veya özel hukuk anlaşmazlıklardan kaynaklanan suçlar bakımından kırmızı bülten düzenlenemeyeceği belirtilmiştir.
  • 83/1-a-(ii)’de belirtildiği üzere suç tipine ilişkin bu kısıtlamalara ek olarak; ceza sınırı da öngörülmüş olup, kişinin en az 2 yıl hapis cezasını gerektiren bir suç nedeniyle yargılanması veya en az 6 ay hapis cezasına mahkum edilmesi ya da cezasının en az 6 ayının infaz edilmemesi halinde organizasyon tarafından kırmızı bülten kararı verilebilecektir.
  • Bu şartların istisnası olarak m.83/1-b’ye göre; Genel Sekreterlik tarafından, kırmızı bülten talebinde bulunan Milli Merkez Büro veya uluslararası kuruluşla istişare edildikten sonra, uluslararası polis işbirliği için kişi hakkında kırmızı bülten çıkarılmasının önemli olacağı kanaatine varılırsa, suç ve cezaya yukarıda yer alan paragrafta belirlenen bu şartlar oluşmamış olsa dahi, kırmızı bülten düzenlenebilmektedir. Ayrıca m.83/1-c uyarınca; birden fazla suça ilişkin bir talep sözkonusu olması halinde, bir suçun şartları karşılaması tüm suçlar bakımından kırmızı bülten düzenlenmesi için yeterli olacaktır.
  • Bu hususlara ek olarak madde 83/2’ye göre; hakkında kırmızı bülten yayımlanması talebinde bulunulan kişi ile ilgili bazı bilgilerin organizasyona iletilmesi gerekmektedir. Kişinin kimliğinin tespiti için; ismi, cinsiyeti, doğum tarihi, fiziksel görünümü, DNA profili, parmak izi, fotoğrafı gibi kişisel bilgileri sağlanmalıdır. Bunların yanında; talebe konu suça ilişkin tespitleri içeren yargısal belgeler, suçun düzenlendiği kanun, suçun cezası veya hükmedilen mahkumiyet süresi ile geçerli bir yakalama kararı ya da aynı etkiye sahip olan bir mahkeme kararı iletilmelidir.
  • Genel Sekreterlik tarafından tüm şartların oluştuğu ve yeterli bilgilerin verildiği kanaatine ulaşılması üzerine m.87’ye göre; kişi hakkında yayımlanan kırmızı bültene istinaden, kişinin yerinin tespit edilmesi durumunda, kişinin bulunduğu ülke geçici tutuklama dahil gerekli önlemleri alabilecek ve talepte bulunan ülkeye bu konuda bilgi verebilecektir. Türk Hukuku’nda geçici tutuklama 6706 sayılı Cezai Konularda Uluslararası Adli İş Birliği Kanunu m.14’da düzenlenmiş olup, geçici tutuklamaya ilişkin ayrıntılı açıklamalarımız, “6706 sayılı Cezai Konularda Uluslararası Adli İş Birliği Kanunu’nda İade Yargılaması” başlıklı yazımızda yer almaktadır.

Kırmızı bültenin kapsamı; bir suç şüphesi altında bulunan kişinin arandığına ilişkin diğer ülkeleri bilgilendirmekle sınırlı olup, kırmızı bültenin ülkeler bakımından genel bir bağlayıcılığı bulunmamaktadır. Bununla birlikte; ülkeler iç hukuk düzenlemeleriyle veya uluslararası sözleşmelerle, kırmızı bülteni bağlayıcı kılabilir. Nitekim bazı ülkelerin iç hukuk düzenlemelerinde; kırmızı bülten, o ülkede yakalama müzekkeresi hükmünde kabul edilmekte iken, bazı ülkelerde kırmızı bültenin böyle bir etkisi olmamakta ve kişi hakkında kırmızı bülten bulunsa dahi yakalama veya tutuklama zorunluluğu bulunmamaktadır. (Alıntı: https://sen.av.tr/)

interpol kirmizi bulten nasil kaldirilir
interpol kirmizi bulten nasil kaldirilir

İnterpol Kırmızı Bülten Nasıl Kaldırılır?

Interpol tarafından araması olduğunu öğrenen kişi; İnterpol aramasını sonlandırabilmek için  bizzat veya bir vekil aracılığıyla Interpol’e başvurması gerekmektedir. Başvuruda kişiye isnat edilen suç veya suçlar, isnat edilen iddiaları çürütebilecek her türlü evrak ve belgeler ile suç isnat edilen kişinin savunması ile yapılır. Arama kaldırma başvurusu; İngilizce, Fransızca, Arapça ve İspanyolca olmak üzere dört farklı dilde yapılabilir.

Kişi yakalandıktan sonra, yakalamayı talep edilen ülkeye teslim edilmesinin ardından, iade edilen ülkede yargılamada kişinin temel hak ve özgürlükler açısından ciddi riskler oluşturacağı öngörülüyorsa talep eden ülkeye iadesinden vazgeçilebilir.  Bu nedenle böyle bir durum varlığı halinde bu hususun kırmızı bülten kaldırma başvurusunda açıkça belirtilmesi gerekir. Interpol kırmızı bülten kaldırma işlemleri aramanın niteliğine ve suçun mahiyetine göre ortalama 6 ay ile 1 yıl arası sürmektedir.

Interpol aramasının kaldırılması kararı verilmesi durumunda, aranan kişi kendisine isnad edilen suçtan beraat etmiş olmaz, sadece uluslararası aranması durmuş olur. Her aşaması zor ve sıkıntılı bir süreç olduğu için hatalı veya ihmali bir işlem yapmamak, başvurunun hukuki yönden kusursuz yapılmasını sağlamak için sürecin Ceza Hukuku ve uluslararası hukuka hakim bir avukat tarafından takibi faydalı olacaktır.

İnterpol Nedir?

INTERPOL açılımı “International Criminal Police Organization”dur. Birinci Uluslararası Kriminal Polis Kongresi’nin 1914 yılında yaptığı toplantıda, suçla mücadelede uluslararası işbirliğini sağlayacak bir polis teşkilatının kurulması fikri ortaya atılmış, ancak Birinci Dünya Savaşı’nın başlaması sebebiyle uygulamaya konulamamıştır. Birinci Dünya Savaşı’nın sona ermesinin ardından, Türkiye’nin dahil olduğu 20 ülkenin polis teşkilatı temsilcilerinin katılımıyla, 1923 yılında İkinci Uluslararası Kriminal Polis Kongresi toplanmış ve bu kongrede taraf ülkelerin polis teşkilatları arasında uluslararası işbirliğini sağlamak amacıyla Uluslararası Kriminal Polis Komisyonu (International Criminal Police Commission – ICPC) kurulmuştur.

Uluslararası düzeyde suçların önlenmesi; suçluların takibi ve yakalanması amacıyla üye ülkelerin polis teşkilatları arasında işbirliğini oluşturmayı amaçlayan INTERPOL, üye devletlerin güvenli iletişim sistemi ile hızlıca bilgi alışverişinde bulunabileceği ve erişim sağlayabileceği veri tabanlarına sahiptir. Bunlara ilave olarak; üye ülkelerin ve Milli Merkez Büroları’nın talebiyle, bildirilen suçluların yakalanması, iadesi veya tespiti gibi amaçlarla INTERPOL tarafından renk kodlu bültenlerin yayımlanması mümkün olup, buna ilişkin süreç 2012’de yürürlüğe giren Verilerin İşlenmesine İlişkin Kurallar (INTERPOL’s Rules on the Processing of Data) ile düzenlenmiştir.

İnterpolun Görevleri Nelerdir?

Uluslararası Kriminal Polis Teşkilatı INTERPOL, en büyük uluslararası adli polis teşkilatıdır. Suç ve suçlu tipinde meydana gelen değişiklik nedeniyle ülkeler, uluslararası suçlu ve organize suç grupları ile mücadelede başarılı olabilmenin tek yolunun, aralarındaki işbirliğinden geçtiğini anlamıştır. Bunun sonucunda suç ve suçlulara karşı dünya ülkelerinin polis teşkilatlarınca ayrı ayrı verilen mücadelenin bütünleştirilmesine ve suç ve suçlu ile mücadelede sıkı ve sürekli bir işbirliği kurulması düşüncesinin hayata geçirilmesine ihtiyaç duymuşlardır.  Bu ihtiyacın giderilmesi için de INTERPOL kurulmuştur.

Uluslararası organizasyon olan İNTERPOL’e üye ülke sayısı İstanbul’da Ülkemizin ev sahipliğinde yapılan 89. İNTERPOL Genel Kurulunda Mikronezya’nın da üye olarak kabul edilmesi ile 195 olmuştur. İngilizce, Fransızca, İspanyolca ve Arapça dilleri teşkilatın resmi dilleri olarak kabul edilmiştir. Uluslararası seviyede suçların önlenmesi, bastırılması, sanıkların izlenmesi, ilişki kurduğu kişilerle irtibatlarının tespit edilmesi, yakalanması, tutuklanması ve iade edilinceye kadar devam eden işlemlerin yürütülmesini amaçlamaktadır.

1956 yılında Viyana’da yapılan Genel Kurul toplantısında kabul edilen ve halihazırda geçerliliğini koruyan İNTERPOL Ana Tüzüğü’nün 2. Maddesine göre, İnterpol Teşkilatı’nın kuruluş amacı; “Tüm Kriminal Polis Birimleri arasında, değişik ülkelerdeki yasalar çerçevesinde, İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi ışığı altında, karşılıklı olarak en geniş düzeyde yardımlaşmayı sağlamak ve adi suçların önlenmesi ile bastırılmasına katkıda bulunacak kuruluşlar teşkil etmek ve bunları geliştirmektir.” şeklinde açıklanmıştır.

Ayrıca İNTERPOL Ana Tüzüğün 3. Maddesine göre de: “Teşkilatın politik, askeri, dini ve ırki karakterli faaliyetlerde bulunması ve bunlara müdahale etmesi tamamıyla yasaklanmıştır”. Şeklinde belirtilerek hangi suçlara müdahale edilmeyeceği açıklanmıştır.

Yorum Gönderin

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

X
kadim hukuk ve danışmanlık