Ceza Hukuku

Sosyal Medyada Hakaret Suçu ve Cezası

Günümüzde en fazla işlenen sosyal medya suçlarından birisi sosyal medyada hakaret suçudur. Sosyal medya kullanıcılarının büyük bir kısmı, kendilerine ulaşılamayacağı düşüncesiyle çok rahat bir şekilde hakaret suçu işleyebilmektedir. Kendi hesapları veya sırf bu iş için oluşturdukları sahte hesaplar üzerinden bu eylemi gerçekleştirmektedirler. Sosyal medyada hakaret suçu bu bakımdan bir çok kullanıcının mağdur olduğu bir suç tipidir. TCK 125-131. madde arasında hakaret suçu düzenlenmiştir. Sosyal medyada hakaret suçu ve cezası bu kapsamda değerlendirilir.

twitter uzerinden hakaret

Teknolojik gelişmeler ve yeniliklere paralel olarak bilişim suretiyle veya bilişim araçlarını vasıta olarak kullanarak işlenen suçlar artmakta ve çeşitlenmektedir. Bu bağlamda, bu suçlarla mücadelede klasik ve genel delil elde etme yöntemleri çoğu zaman yetersiz kalmaktadır. Bu suçlar ile mücadele ve delil elde etmek için teknik ve özel bilgi gereklidir. Ceza avukatı aracılığı ile sürecin yürütülmesi haklarınızın korunması bakımından önemlidir.

Twitter, instagram, facebook ve whatsapp kullanımı çok yaygın olduğu için bu mecralarda hakaret suçu işlemekte oldukça yaygındır. Twitter, facebook, whatsapp, instagram gibi sosyal medyadan hakaret edildiği zaman bu durum TCK bakımından suç teşkil eder.

Uygulamada en fazla;

  • Twitter üzerinden twit atarak hakaret etme,
  • Twit retweet edilerek hakaret etme,
  • Twite yorum atarak hakaret etme,
  • İnstagram üzerinden küfürlü yorum yapma,
  • Facebook üzerinden hakaret içerikli paylaşım yapma,
  • Facebook üzerinden küfür içerikli yorum yapma,
  • Twitter, instagram ve facebook üzerinden özel mesaj (DM) yoluyla hakaret etme

şeklinde hakaret suçu işlenmektedir.

Üstte sayılanların tamamı bakımından suç duyurusunda bulunma ve tazminat talep etme hakkınız vardır.

instagram hakaret sucu cezasi

Bugün Türkiye’de 56 milyondan fazla sosyal medya kullanıcısı olduğu ve sosyal medya kullanımının gündelik yaşamın ayrılmaz bir parçası haline gelmesi göz önünde bulundurulduğunda ifade özgürlüğü ile hakaret suçu arasındaki ayrımın daha da farkına varmak gerekmektedir. Zira insanların ifade özgürlüğü sandığı bazı söylemler gerek ceza hukuku anlamında gerekse Yargıtay içtihatlarına göre sosyal medyada hakaret suçu işleme kapsamına girmektedir.

Sosyal Medyada Hakaret Suçu ve Nitelikli Halleri

law

Hakaret suçu, Türk Ceza Kanunu 125. – 131. maddeleri arasında düzenlenmiştir. İlgili maddelerde sosyal medyada hakaret suçunun temel şekli ve cezası, nitelikli şekli ve cezası, son olarak yargılamaya ilişkin hususlar yer alır. Sosyal medyada hakaret suçu şerefe karşı suçlar başlığı altında bulunan hakaret suçu Türk Ceza Kanunumuzun 125. maddesinde düzenlenmiştir:

                                                                                

(1) Bir kimseye onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnat eden veya sövmek suretiyle bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığına saldıran kişi, üç aydan iki yıla kadar hapis veya adlî para cezası ile cezalandırılır. Mağdurun gıyabında hakaretin cezalandırılabilmesi için fiilin en az üç kişiyle ihtilat ederek işlenmesi gerekir.

(2) Fiilin, mağduru muhatap alan sesli, yazılı veya görüntülü bir iletiyle işlenmesi halinde, yukarıdaki fıkrada belirtilen cezaya hükmolunur.

(3) Hakaret suçunun;

a)Kamu görevlisine karşı görevinden dolayı,

b)Dini, siyasi, sosyal, felsefi inanç, düşünce ve kanaatlerini açıklamasından, değiştirmesinden, yaymaya çalışmasından, mensup olduğu dinin emir ve yasaklarına uygun davranmasından dolayı,

c)Kişinin mensup bulunduğu dine göre kutsal sayılan değerlerden bahisle, İşlenmesi halinde, cezanın alt sınırı bir yıldan az olamaz.

(4) Hakaretin alenen işlenmesi halinde ceza altıda biri oranında artırılır.

(5) Kurul halinde çalışan kamu görevlilerine görevlerinden dolayı hakaret edilmesi hâlinde suç, kurulu oluşturan üyelere karşı işlenmiş sayılır. Ancak, bu durumda zincirleme suça ilişkin madde hükümleri uygulanır.”

Sosyal Medyada Atatürk’e ve Cumhurbaşkanı’na Hakaret

Sosyal medya üzerinden son zamanlarda sıklıkla karşılaşılan hakaret olaylarından biri Atatürk’e bir diğeri ise Cumhurbaşkanı’na hakaret edilmesidir. 5816 Sayılı Atatürk Aleyhine İşlenen Suçlar Hakkında Kanun Atatürk’e hakaret edilmesi nedeniyle, kişiye verilecek 1 yıl ila 5 yıl arasında bir hapis cezasına kanuni dayanak teşkil etmekteyken; Türk Ceza Kanunu’nun 299. maddesi ise, mevcut cumhurbaşkanına hakaret edilmesiyle, kişiye verilecek 1 yıl ila 4 yıl arasında verilecek olan hapis cezasına kanuni dayanak teşkil etmektedir. Bu suçların alenen işlenmesi ve sosyal medya üzerinden işlenmesi kişiye verilecek cezayı arttırmaktadır. Örnek verecek olursak, Cumhurbaşkanına sosyal medya üzerinden hakaret edilmesi ile kişiye verilecek ceza 1/6 oranında arttırılmaktadır.

Sosyal Medyada Hakaret Suçu Nedir?

Günümüzde internetin varlığı ile sosyal medya milyonlarca insanın kocaman bir iletişim ağı haline gelmiştir. Bu nedenle sosyal medya hakaret suçunun işlenişini de değiştirmiş ve kolaylaştırmıştır. Sosyal medya üzerinden çok kolay ve hızlı şekilde bir çok kişiye karşı hakaret suçu işlenebilir.

Türk Ceza Kanunu kapsamında hakaret suçunun, twitter, instagram, facebook ve whatsapp vb. platformda işlenmesi haline denir. Sosyal medyada hakaret suçu mağdurun yüzüne işlenebileceği gibi gıyapta da işlenebilir.

Sosyal Medyada Hakaret Suçunun Cezası Nedir?

Bir kimseye onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnat eden veya sövmek suretiyle bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığına saldıran kişi, üç aydan iki yıla kadar hapis veya adli para cezası ile cezalandırılır.

Yani sosyal medyada hakaret suçunun cezası 3 aydan 2 yıla kadar hapis veya adli para cezasıdır. Alenen işlendiği için basit haline göre ceza 1/6 oranında arttırılır.

twitter hareket sucu cezasi

İkinci olarak sosyal medyada hakaret suçunu işleyen kişiye karşı şartları oluşmuşsa, hukuk mahkemelerinde manevi tazminat davası açılabilir.

Hakaret  ve Olmayan Sözler

  • Kişiye isnat edilen somut olgu kişinin mevcut fiziksel veya psikolojik bir özelliğine vurgu yapsa da hakaret suçunu oluşturur. Gözü görmeyen birine “kör adam”, duymayan birine “sağır herif” demek hakaret suçunu oluşturur.
  • Daha önce işlediği suçtan sabıkalı olan kişiye, “sen hırsızsın”, “sen dolandırıcısın” demek hakaret suçudur.
  • Hakaret suçu sözle işlenebileceği gibi yazılı, görüntülü veya el işareti ile de işlenebilir. Örneğin; işyerinde arkadaşınızın masasına uygunsuz bir resim bırakma veya ona el işareti ile hareket çekmeniz hakaret suçunu oluşturacaktır.

twitter hakaret sucu cezasi

  • Beddua hakaret değildir. “Allah belanı versin” hakaret değil bedduadır. Fakat beddua da mağduru yönünden değerlendirilmelidir. Kamu görevlisine görevi sebebiyle edilecek beddua Yargıtay tarafından hakaret olarak kabul edilmektedir. Yargıtay 4. Ceza Daire’si noterde “Allah belanı versin” sözünün görevliyi küçük düşürücü nitelikte olduğu gerekçesiyle verilen beraat kararını bozmuştur.
  • Sosyal medyada paylaşılan fotoğrafa yapılacak uygunsuz yorumlar hakaret suçunu oluşturacaktır. Burada suç sosyal medyada topluluğa hitap ettiği için alenen işlenmesi sebebiyle ceza 1/6 oranında arttırılacaktır.
  • Başkasının hakaret içerikli paylaşımını yeniden paylaşmak hakaret suçunu oluşturur. Yargıtay 4. Ceza Dairesi, Twitter üzerinden hakaret içeren bir tweeti retweet yapmak suretiyle paylaşan kişinin ceza almasına karar vermiştir. Hakaret içeriğini rt yapmak hakaret suçuna neden olur.
  • Atasözleri de hakaret suçuna konu olabilir. Örneğin bir işe yeni başlayan mağdura “ipini koparan bu işi yapıyor” sözleri hakaret suçunu oluşturur.
  • Son olarak şarta bağlı hakaret suçu olmaz. Hakaret suçu kasten işlenir. “Şerefsiz” kelimesi hakaretken, “gelmezsen şerefsizsin” kalıbı hakaret suçunu oluşturmaz. (Yargıtay 18. Ceza Dairesi 2015/11227- 2016/14515)

Sosyal Medyada Hakaret Suçu Soruşturması

Sosyal medya üzerinden hakaret suçu söz konusu olduğunda, mağdursanız, durumun derhal tespit altına alınması gereklidir. Bu tespit ile daha sonra verilerin silinmesi durumunda delil sorunu yaşamanızın önüne geçilir. Bu konuda Türkiye Noterler Birliği “e tespit” https://e-hizmet.tnb.org.tr/tespit/ yöntemi ile bu tür mağduriyetleri için hakaret edilen paylaşım sayfasının bir kopyasını alarak, daha sonra kullanabilmenizi sağlıyor.

arsiv sorusturmasi

Öncelikle hakaret suçu takibi şikayete bağlı bir suçtur. Kişi ve eylem belirlendikten sonra 6 ay içinde şikayet edilmelidir. Şikayet karakol veya savcılığa bizzat gidilerek sözlü olarak yapılabileceği gibi dilekçe ile de yapılabilir. Şikayet dilekçesinde;

  • Hakarete ilişkin paylaşım, twit, yorum veya mesajın çıktısı,
  • İlgili paylaşımın varsa URL’si
  • Son olarak paylaşım yapan hesabın görüleceği şekilde ekran görüntüsü çıktısı dilekçeye eklenmelidir. Zira bunlar yapılmadığı takdirde paylaşım silinebilir.

İkinci olarak hakaret suçunu işleyen kişinin kimliği belirlenmelidir. Sosyal medyada hakaret suçu işleyenlerin rahat hareket etmesinin en büyük sebebi budur. Zira twitter, instagram ve facebook gibi sosyal ağlar sahte hesapların bilgilerini paylaşmamaktadır. Bu sebeple şüphelilerin tespiti çok zordur. Şüphelinin kimliği belirlenmesi bu dosyaların en büyük sorunudur.

Sahte hesap kullanan veya başkasının hesabını çalan kullanıcıların bilgilerini, merkezi yurtdışında olan sosyal medya siteleri olan twitter, instagram ve facebook gibi siteler hesap sahibinin bilgilerini paylaşmamaktadır.

Sosyal Medya Suçları Zamanaşımı Ne Kadardır?

Öncelikle hakaret suçu takibi şikayete bağlı bir suçtur. Kişi ve eylem belirlendikten sonra 6 ay içinde şikayet edilmelidir. Burada dikkat edilmesi gereken husus 6 aylık sürenin sizi öğrenmeniz ile başlayacağıdır. Aynı şekilde paylaşım silinmediği sürece suç işlenmeye devam edeceği için süre başlamayacaktır.

Herhangi bu hakaret suçuna karışmış veya suçla ilişkilendirilen sosyal medya hesabının sorumluluğu hesap sahibine aittir. Zira sosyal medya hesapları kullanıcı adı ve parola ile girilen, başka kişilerin girmesi mümkün olmayan hesap niteliğindedir. Şayet sosyal medya hesabınız çalındıysa derhal suç duyurusunda bulunmanız gereklidir. Aksi durumda çalınan hesabınız ile birine karşı suç işlenmesi durumunda hakkınızda adli soruşturma açılabilir.

Sosyal Medyada İsim Vermeden Hakaret Edilirse Ceza Alır mıyım?

Çağımızda; bazı sosyal medya kullanıcıları, kendilerinin tespit edilemeyeceğini düşündüklerinden bahisle internet ve sosyal medya üzerinden hakaret nitelikli mesajlar ve yorumlar ile aslında hakaret suçunu işlemiş olmaktadırlar.

Şayet sosyal medya üzerinden hakaret suçunun yöneldiği kişi belirli veya belirlenebiliyorsa ceza alacaksınızdır. Zira hakaret suçu için isim belirtmenize gerek yoktur. Örneğin; x derneği başkanına sinkaf ederim cümlesinde isim olmasa da hakaret suçunu oluşturacaktır.

Hakaret davası açmak hususunda avukatlık hizmeti almak için iletişim kısmından randevu talep edebilirsiniz.

Başa dön tuşu