Tarım Arazisine Ev Yapma Şartları ve Cezası

Tarım arazisine ev yapma şartları kanunda düzenlenmiştir. Buna aykırı ev yapılması durumunda ceza alırsınız. Tarım arazileri ve tarımsal alanlar kontrollü bir şekilde yiyecek üretimi, hayvancılık gibi üreticilik faaliyetlerinin yapılması için ayrılmış alanlardır. Bu alanlar üzerine imar planlarına aykırı şekilde ev inşa edilmesi ise yasaktır. Bu nedenle tarım arazilerinin üzerine usulsüz bir şekilde ev inşa edilmesi halinde kişilere para cezası verilmesinin yanı sıra ev için yıkım kararı da verilebilir.

İmar Kanunu ve Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu çerçevesinde tarlaya ev yapmak idari para cezasıdır. Her yıl yeniden değerleme oranları eklenerek artırılır. Ülkemizde çeşitli imar kanunları bulunmaktadır. Bunlardan birisi de Toprak Koruma Ve Arazi Kullanımı Kanunu olup yasa kapsamında çeşitli idari para cezaları belirlenmiştir. Nitekim toprak kayıpları, çevre düzenlemeleri, gıda güvenlikleri ve doğal afet riskleri gibi nedenlerle tarım alanlarının korunması gerektiği düzenlenmiştir. Kadim Hukuk ve Danışmanlık olarak bu yazımızda tarım arazisine ev yapma şartları ve cezasından bahsedeceğiz.

Tarım Arazisi Nedir? Üzerine Ev Yapılması Yasal Mıdır?

Tarım arazileri tahsisi tarım ya da hayvancılık yapılmasına özgülenmiş toprak parçasıdır. 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ile koruma altına alınan tarım arazilerinin verimliliğinin korunması için devlet tarafından çeşitli önlemler alınmıştır. Tarım arazileri üzerine yapılan binaların yasal olması için belirli şartların gerçekleşmesi gerekir. Bu şartlar şu şekildedir:

• Arazi üzerine yapılacak imar planında konut alanı belirlenmelidir.
• Tarım dışında kullanılacak alan için izin alınmalıdır.
• Yapı ruhsatları ve proje onayları tam olmalıdır.

Dolayısıyla yukarıdaki şartlar gerçekleşmeden bir tarım alanı üzerine ev inşa edilmesi yasal değildir. Aksi takdirde gerekli izinler alınmadan arazi üzerine ev inşa edilmesi mümkün değildir.

Tarım Arazisine Ev Yapmanın Belediye Şartları Nelerdir?

Tarım arazileri üzerine ev yapmak için gerekli izinlerin alınması gerekir. Bunun yanı sıra birçok resmi evrakın da kurumlardan temin edilmesi gerekmektedir. Bu evraklarda bulunan bir eksiklik ya da yanlışlık tarım arazileri üzerine ev yapılması ev başvurusunun reddedilmesine neden olabilir. Başvuru için gerekli evraklar şu şekilde sıralanabilir:

• Ruhsat için başvuru dilekçesi
• Arazinin kişi üzerindeki tapusu
• Arazinin imar durumunun belgesi
• Zeminin etüd raporu
• Mimari projeler
• ÇED Raporu
• Elektrik projeleri
• Su projeleri
• Yapı ruhsat başvuru dilekçesi

Bu evrakların tamamlanmadan tarım arazisine ev inşa edilmesi halinde kişiler inşa ettiklerini yapının yıkımı ile karşı karşıya kalabilir. Bunun dışında idari para cezaları da bu kişilere verilmektedir. Kişiler için kaçak yapı nedeniyle de savcılığa suç duyurusunda bulunulabilir. Hatta kişiler hakkında hapis cezası verilmesi dahi mümkündür.

Tarlaya Ev Yapabilmek İçin Hukuki Şartlar Nelerdir?

Bir tarlaya inşaat izni alabilmek için mülkünüzün şu kriterlere sahip olması gerekir:

• Minimum Alan: En az 5.000 metrekare (5 dönüm) olmalıdır.
• Yol Cephesi: Kadastral (resmi) bir yola en az 25 metre cephesi bulunmalıdır.
• İnşaat Alanı: Toplam alanın en fazla %5’i kadar yapı yapılabilir.
• Maksimum Sınır: Yapı büyüklüğü toplamda 250 metrekareyi geçemez.
• Konum: İlgili belediye veya Valilikten onay alınmalıdır.

Tarım Arazisine Ev Yapma İzni Nasıl Alınır?

Kişilerin tarım arazilerine ev yapabilmesi için çeşitli izinler alması ve yukarıda yer alan evrakları tamamlaması gerekir. Bu nedenle tarlaya ev yapılmadan önce öncelikle belediyelere başvuru yapılması gerekmektedir. Arsa için arsanın bulunduğu belediyede imar durumuna dair bir sorgu yapılır ve tarla içerisinde inşa edilecek yapının yasal olup olmadığı incelenir. Ardından konutların inşa edilmesi için Tarım ve Orman Bakanlığı’ndan da izin alınır.

Yukarıda yer alan evrakların sorunsuz tamamlanması üzerine kişiler olumlu bir şekilde dönüş alıp izin aldığı takdirde inşaat sürecine başlayabilir. Ancak inşaat ve devamındaki süreçte de belediyelerin denetimi devam edecektir. Bu nedenle alanında uzman bir imar hukuku avukatının desteğini alarak tarım arazisine ev inşa ederken izninizi alabilirsiniz. Kadim Hukuk ve Danışmanlık olarak bu noktada hizmet vermekteyiz.

Tarım Arazisine Ev Yapma Cezası

Tarım arazilerine ev yapan kişilere verilecek cezai yaptırımlar çeşitli yasalarda düzenleme altına alınmıştır. 6194 sayılı İmar Kanunu’nun 32. maddesinde ruhsatsız olarak inşa edilen yapıların mühürlenmesi ve inşaat devam ediyorsa inşaatın durdurulmasına karar verilir. Bunun yanı sıra 42. madde kapsamında ruhsatsız yapıyı yapan kişiye de idari para cezası verileceği öngörülmüştür.

Bunun yanın sıra 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kanunu’nun 20. maddesinde tarım arazilerini amacı dışında kullanacak kişilere para cezası verilebileceği düzenlenmiştir. Bu nedenle kişiler hakkında verilebilecek cezalar 2026 yılı itibariyle şu şekilde düzenlenmiştir:

• Ruhsatsız inşaatın cezası: 1 metrekare 1.500 – 4.000 TL arası.
• Ruhsatsız 100m2 inşaatın cezası: Ortalama 150.000 TL
• Tarım arazisinin amaç dışı kullanımının cezası: Minimum 100.000 TL
• İnşaat yıkım masrafları: 10.000 – 50.000 TL arası.

Tarım Arazisine Ruhsatsız Ev Yapma İtiraz ve İptal Davası

Tarım arazilerine ruhsatsız ve izinsiz olarak ev inşa edilmesi halinde belediye ve il özel idarelerinin yaptığı denetimler sırasında inşaatın mühürlenmesi mümkündür. Bu durumda yapının yapımı durdurulur ve yapı sahibine de idari para cezaları verilir. Yapının ruhsatsız olması nedeniyle ruhsatsız olduğu kesinleştiği takdirde yıkım kararı verilir ve yıkım masrafları da yine yapının sahibinden tahsil edilir. Tarım arazilerinin bu nedenle amacı dışında kullanılması halinde Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından çeşitli cezalar uygulanır.

Kişinin durdurma ve yıkım kararlarına karşı itiraz etmesi mümkün olduğu gibi imar para cezalarına karşı itiraz etmesi de mümkündür. Bu nedenle kişilerin verilen para cezalarına karşı para cezasını veren merciiye itiraz etmesi gerekir. Bunun dışında itiraz etmeden doğrudan dava yoluna da başvuru mümkündür. bu durum itirazın zorunlu değil ihtiyari bir yol olmasından kaynaklanmaktadır.

İmar cezalarında hesaplamaların yanlış yapılması halinde itirazlar yapılabilir. Bunun dışında doğrudan dava yoluna başvurmak da mümkündür. Dava açılacak görevli mahkeme idare mahkemeleri olup yetkili mahkemede kaçak yapının bulunduğu yer idare mahkemesidir. Kişilerin dava açma süresi ise işlemin kendisine tebliğ edilmesinden itibaren 60 gün olarak belirlenmiştir.