Disiplin Suçları Nelerdir?

Disiplin Suçları Nelerdir?

disiplin suclari nelerdir

Disiplin suçları nelerdir? sorusu 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu m.124 uyarınca, Kamu hizmetlerinin gereği gibi yürütülmesini sağlamak amacı ile kanunların, Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin ve yönetmeliklerin Devlet memuru olarak emrettiği ödevleri yurt içinde veya dışında yerine getirmeyenlere, uyulmasını zorunlu kıldığı hususları yapmayanlara, yasakladığı işleri yapanlara durumun niteliğine ve ağırlık derecesine göre verilecek cezalar” olarak tanımlanmıştır. Bu hükme göre memurun,

  • Mevzuatın emrettiği görevleri yurt içinde veya yurt dışında yerine getirmemesi,
  • Uyulmasının zorunlu olduğu hususları yapmaması,
  • Yasakladığı işleri yapması,

Hallerinde disiplin suçu işlemiş olur ki bu da kendisine 125.maddede yer alan disiplin cezalarının verilmesini gerektirir. Devlet Memurları Kanunu’nda geçmiş çalışmaları olumlu “iyi” veya “pekiyi” derece sicil almış memurların, daha sonraki disiplin aykırılıkları için verilecek disiplin cezalarında bir derece hafif olanların uygulanabileceği konusunda yönetime bir takdir yetkisi de tanınmıştır. Disiplin suçları kavramı mevzuatla açık bir tanıma kavuşturulamamıştır. Disiplin suçu teşkil eden eylemlerin niteliğini cezalardan hareketle anlatmak mümkündür. Devlet memurlarına verilecek cezaların çeşitleri ile ceza uygulanacak fiil ve haller 657 sayılı DMK’nın 125.maddesinde sayılmıştır. Kanun hükmüne göre Devlet memurlarına, durumun niteliğine veya ağırlığına göre 657 disiplin cezalarından biri verilecektir.

Uyarma Cezası

Disiplin suçlarından en hafifi uyarma cezasıdır. Uyarma cezası; memura, görevinde ve davranışlarında daha dikkatli olması gerektiğinin yazı ile bildirilmesidir. Uyarma cezasının memura yazılı olarak bildirilmesi gerekir. Bu ceza memurun memuriyet haklarına herhangi bir kısıntı getirmemektedir. 657 disiplin cezaları uyarınca bir ceza olan uyarma DMK m.125/A’da belirtilmiştir. Uyarma cezası disiplin amirleri tarafından uygulanır. Disiplin amirleri tarafından verilen uyarma cezasına karşı disiplin kuruluna itiraz edilebilir. Madde hükmünün 07.05.2010 tarihli ve 5982 sayılı kanun ile değiştirilmesinden önce uyarma cezası için idari yargıya başvurma yolu söz konusu değildi. Çünkü Anayasanın 129.maddesinin 3.fıkrası uyarınca disiplin kararların yargı denetimine tabi olduğu belirtilmekte, ancak uyarma ve kınama cezaları yargı denetimi dışında tutulmaktaydı. Cezanın hafifliğinin insan onurunu zedeleme niteliği yönünden diğer cezalara göre daha az etki doğurmayacağı dikkate alınarak daha az etki doğurmayacağı dikkate alınarak yapılan değişiklikle memurlar ve diğer kamu görevlilerine verilen uyarma ve kınama cezalarının da yargı denetimine açılması sağlanmıştır.

Uyarma Cezası Gerektiren Fiiller:

Uyarmaya konu olacak disiplin suçları nelerdir sorusunun cevabı m.125/A’nın devamında sayılmak suretiyle belirtilmiştir:

  • Verilen emir ve görevlerin tam ve zamanında yapılmasında, görev mahallinde kurumlarca belirlenen usul ve esasların yerine getirilmesinde, görevle ilgili resmi belge, araç ve gereçlerin korunması, kullanılması ve bakımında kayıtsızlık göstermek veya düzensiz davranmak,
  • Özürsüz veya izinsiz olarak göreve geç gelmek, erken ayrılmak, görev mahallini terk etmek,
  • Kurumca belirlenen tasarruf tedbirlerine riayet etmemek,
  • Usulsüz müracaat veya şikayette bulunmak,
  • Devlet memuru vakarına yakışmayan tutum ve davranışta bulunmak,
  • Görevine veya iş sahiplerine karşı kayıtsızlık göstermek veya ilgisiz kalmak,
  • Belirlenen kılık ve kıyafet hükümlerine aykırı davranmak,
  • Görevin işbirliği içinde yapılması ilkesine aykırı davranışlarda bulunmak.
disiplin suclari
disiplin suclari

Kınama Cezası

Disiplin suçlarının ikicisi kına cezasıdır. Kınama cezası; memura görevinde ve davranışlarında kusurlu olduğunun yazı ile bildirilmesidir. Disiplin amirlerince verilen kınama cezasına karşı itiraz, Disiplin Kurulu’na yapılabilir. 5982 sayılı yasa ile değiştirilmeden önce disiplin amirlerince verilen kınama cezasına karşı itiraz “varsa bir üst disiplin amirine”, yoksa “Disiplin Kurulu”na yapılabilmekteydi. Ancak 07.05.2010 tarihli ve 5982 sayılı kanun ile yapılan değişiklikle, kınama cezası yargı denetimine açılmış, 13.02.2011 tarihli ve 6111 sayılı Kanun ile de kınama cezasına itirazın doğruca Disiplin Kurulu’na yapılması imkanı getirilmiştir.

Danıştay (https://www.danistay.gov.tr/) 5.D.9.11.1971; E: 1970/3706, K:1971/6914 sayılı kararında; iki kez uyarma cezası ile cezalandırılan davacıya, uyarmayı gerektiren üçüncü eyleminden ötürü bir derece ağır kınama cezasının verilmesi gerekirken; bu tarihte üçüncü kez uyarma cezası verilip bu üç uyarma cezasının sonra birleştirilmesi suretiyle kınama cezası verilmesinde isabet bulunmadığına hükmedilmiştir. Danıştay 5.D.17.05.1972; E:1971/11320, K:1972/3839 sayılı kararına göre; kesin olmayan iddialara dayanılarak kınama cezası verilemez.

Yukarıdaki iki karar disiplin Danıştay’ın görüşünü yansıtması açısından konu edilmiştir. Ancak yukarıda belirtildiği üzere 5982 sayılı Kanun ile Anayasa’nın 129.maddesinde yapılan değişiklikle uyarma ve kınama cezalarına karşı yargı denetimi yolu açılmıştır. Ayrıca 657 sayılı Kanunun 135.maddesinde 6111 sayılı Kanun ile yapılan düzenleme ile kınama cezasına itirazın disiplin kuruluna yapılabilmesi imkanı getirilmiştir.

Kınama Cezası Gerektiren Fiiller:

Kınama cezası gerektiren suçlar DMK m.125/B’de şu şekilde sayılmıştır:

  • Verilen emir ve görevlerin tam ve zamanında yapılmasında, görev mahallinde kurumlarca belirlenen usul ve esasların yerine getirilmesinde, görevle ilgili resmi belge, araç ve gereçlerin korunması, kullanılması ve bakımında kusurlu davranmak,
  • Eşlerinin, reşit olmayan veya mahcur olan çocuklarının kazanç getiren sürekli faaliyetlerini belirlenen sürede kurumuna bildirmemek,
  • Görev sırasında amire hal ve hareketi ile saygısız davranmak,
  • Hizmet dışında Devlet memurunun itibar ve güven duygusunu sarsacak nitelikte davranışlarda bulunmak,
  • Devlete ait resmi araç, gereç ve benzeri eşyayı özel işlerinde kullanmak,
  • Devlete ait resmi belge, araç, gereç ve benzeri eşyayı kaybetmek,
  • İş arkadaşlarına, maiyetindeki personele ve iş sahiplerine kötü muamelede bulunmak,
  • İş arkadaşlarına ve iş sahiplerine söz veya hareketle sataşmak,
  • Görev mahallinde genel ahlak ve edep dışı davranışlarda bulunmak ve bu tür yazı yazmak, işaret, resim ve benzeri şekiller çizmek ve yapmak,
  • Verilen emirlere itiraz etmek,
  • Borçlarını kasten ödemeyerek hakkında yasal yollara başvurulmasına neden olmak,
  • Kurumların huzur, sükun ve çalışma düzenini bozmak.
  • Yetkili olmadığı halde basına, haber ajanslarına veya radyo ve televizyon kurumlarına bilgi veya demeç vermek.

Aylıktan Kesme Cezası

Aylıktan kesme cezası memurun, brüt aylığından 1/30 ile 1/8 arasında kesinti yapılmasıdır. Aylıktan Kesme Cezası, ceza verilecek memurun disiplin amirleri tarafından verilir. Disiplin amirleri her kurum için farklı düzenlenmiştir. Aylıktan kesme cezasını gerektiren fiilleri işleyenler hakkında, bu fiil ve hallerin işlendiğinin öğrenildiği tarihten itibaren 1 aylık süre içinde disiplin soruşturmasına başlanmadığı takdirde disiplin cezası verme yetkisi zamanaşımına uğrayacaktır. Danıştay 5.D. 8.5.1979, E:1975/9257, K:1979/1132 sayılı kararında bir memurun idareye verdiği zarardan dolayı hakkında yargı kararı bulunmadan aylığından herhangi bir kesinti yapılamayacağına hükmetmiştir.

Aylıktan Kesme Cezası Gerektiren Fiiller:

DMK m.125/C’de tanımlanan aylıktan kesme cezasının uygulandığı disiplin suçları nelerdir sorusunun yanıtı ise yine aynı maddede verilmiştir. Buna göre aylıktan kesme cezası uygulanacak fiiller;

  • Kasıtlı olarak; verilen emir ve görevleri tam ve zamanında yapmamak, görev mahallinde kurumlarca belirlenen usul ve esasları yerine getirmemek, görevle ilgili resmi belge, araç ve gereçleri korumamak, bakımını yapmamak, hor kullanmak,
  • Özürsüz olarak bir veya iki gün göreve gelmemek,
  • Devlete ait resmi belge, araç, gereç ve benzerlerini özel menfaat sağlamak için kullanmak,
  • Görevle ilgili konularda yükümlü olduğu kişilere yalan ve yanlış beyanda bulunmak,
  • Görev sırasında amirine sözle saygısızlık etmek,
  • Görev yeri sınırları içerisinde her hangi bir yerin toplantı, tören ve benzeri amaçlarla izinsiz olarak kullanılmasına yardımcı olmak,
  • Mülga
  • Mülga
  • Hizmet içinde Devlet memurunun itibar ve güven duygusunu sarsacak nitelikte davranışlarda bulunmak,
  • Mülga

Kademe İlerlemesinin Durdurulması Cezası

Kademe ilerlemesinin durdurulması cezası fiilin ağırlık derecesine göre memurun bulunduğu kademede ilerlemesinin 1-3 yıl durdurulmasıdır. Kademe ilerlemesinin durdurulması cezasının öğrenim durumları nedeniyle yükselebilecekleri derecenin son kademelerinde bulunan devlet memurları hakkında uygulama imkanı bulunmamaktadır. Bu nedenle, maddede öğrenim durumları nedeni ile yükselebilecekleri derecenin son kademelerinde bulunan devlet memurları hakkında, kademe ilerlemesinin durdurulması cezasının verilmesini gerektiren hallerde, brüt aylıklarının ¼’ü – ½ si oranında kesinti yapılacağı, tekerrüründe ise memuriyet görevlerine son verileceği hükmüne yer verilmiştir.

Maliye Bakanlığı Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğü’nün 19 Kasım 1998 tarih ve 115553/627-24861 sayılı görüşünde memurun brüt aylığından yapılacak kesintinin hesabında ek gösterge, kıdem aylığı, yabancı dil tazminatı, makam tazminatı ile zam ve tazminatlar toplamının aylık ile birlikte dikkate alınması gerektiği belirtilmiştir.

Kademe İlerlemesinin Durdurulması Cezası Gerektiren Fiiller:

Kademe ilerlemesinin durdurulması cezasını gerektiren fiil ve haller şunlardır;

  • Göreve sarhoş gelmek, görev yerinde alkollü içki içmek,
  • Özürsüz ve kesintisiz 3 – 9 gün göreve gelmemek,
  • Görevi ile ilgili olarak her ne şekilde olursa olsun çıkar sağlamak,
  • Amirine veya maiyetindekilere karşı küçük düşürücü veya aşağılayıcı fiil ve hareketler yapmak,
  • Görev yeri sınırları içinde herhangi bir yeri toplantı, tören ve benzeri amaçlarla izinsiz kullanmak veya kullandırmak,
  • Gerçeğe aykırı rapor ve belge düzenlemek,
  • Mülga
  • Ticaret yapmak veya Devlet memurlarına yasaklanan diğer kazanç getirici faaliyetlerde bulunmak,
  • ı)Görevin yerine getirilmesinde dil, ırk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din ve mezhep ayrımı yapmak, kişilerin yarar veya zararını hedef tutan davranışlarda bulunmak,
  • Belirlenen durum ve sürelerde mal bildiriminde bulunmamak,
  • Açıklanması yasaklanan bilgileri açıklamak,
  • Amirine, maiyetindekilere, iş arkadaşları veya iş sahiplerine hakarette bulunmak veya bunları tehdit etmek,
  • Diplomatik statüsünden yararlanmak suretiyle yurt dışında, haklı bir sebep göstermeksizin ödeme kabiliyetinin üstünde borçlanmak ve borçlarını ödemedeki tutum ve davranışlarıyla Devlet itibarını zedelemek veya zorunlu bir sebebe dayanmaksızın borcunu ödemeden yurda dönmek,
  • Verilen görev ve emirleri kasten yapmamak,
  • Herhangi bir siyasi parti yararına veya zararına fiilen faaliyette bulunmak.
disiplin suclari detayli
disiplin suclari detayli

Devlet Memurluğundan Çıkarma Cezası

Disiplin suçlarından en ağırı devlet memurluğundan çıkarma cezasıdır. Devlet memurluğundan çıkarma cezası, memurun bir daha devlet memurluğuna atanmamak üzere memurluktan çıkarılmasıdır. Devlet memurluğundan çıkarma cezası alanlar kamuda bir daha memur statüsünde çalışamazlar. Bu suçlar DMK 125/E bendinde düzenlenmiştir. Devlet memurluğundan çıkarma cezası, memurun sicilinden hiçbir suretle silinmez ve Devlet Personel Başkanlığı’na bildirilir. Memurluktan ceza almak suretiyle çıkarılan ne kadar süre geçerse geçsin yeniden memurluğa atanamaz.

Durumuyla ilgili bilgi şayet görevine son verildiği kuruma atanmak istiyorsa kendi dosyasından, başka bir kurumda görev almak istiyorsa DPB’den öğrenilir. Devlet memurluğundan çıkarılma şeklinde görevine son verilen bir memur ancak idari yargıdan işlemin iptaline ilişkin kara alındıktan sonra eski görevine atanır Aynı suçtan dolayı hürriyeti bağlayıcı bir ceza nedeniyle kamu haklarından yasaklanan ve aynı zamanda memurluktan çıkarılan bir memur memnu hakların iadesi kararı almışsa adli yargıdan aldığı bu karar disiplin cezasının sonucunu etkilemez. Dolayısıyla bu kişiler tekrar göreve dönemezler.

Devlet Memurluğundan Çıkarma Cezası Gerektiren Fiiller:

DMK 125/E gereği devlet memurluğundan çıkarma cezası gerektiren fiiller şunlardır:

  • İdeolojik veya siyasi amaçlarla kurumların huzur, sükun ve çalışma düzenini bozmak, boykot, işgal, kamu hizmetlerinin yürütülmesini engelleme, işi yavaşlatma ve grev gibi eylemlere katılmak veya bu amaçlarla toplu olarak göreve gelmemek, bunları tahrik ve teşvik etmek veya yardımda bulunmak,
  • Yasaklanmış her türlü yayını veya siyasi veya ideolojik amaçlı bildiri, afiş, pankart, bant ve benzerlerini basmak, çoğaltmak, dağıtmak veya bunları kurumların herhangi bir yerine asmak veya teşhir etmek,
  • Siyasi partiye girmek,
  • Özürsüz olarak (…)(2) bir yılda toplam 20 gün göreve gelmemek,
  • Savaş, olağanüstü hal veya genel afetlere ilişkin konularda amirlerin verdiği görev veya amirleri yapmamak,
  • (Değişik: 13/2/2011 – 6111/111 md.) Amirlerine, maiyetindekilere ve iş sahiplerine fiili tecavüzde bulunmak,
  • Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak,
  • Yetki almadan gizli bilgileri açıklamak, yer alan “engelleme” ibaresi “kamu hizmetlerinin yürütülmesini engelleme” olarak değiştirilmiş ve metne işlenmiştir. Bu aradaki “kesintisiz 10 gün veya” ibaresi 29/11/1984 tarih ve K.H.K.-243/26. Md. İle metinden çıkarılmıştır.
  • Siyasi ve ideolojik eylemlerden arananları görev mahallinde gizlemek,
  • Yurt dışında Devletin itibarını düşürecek veya görev haysiyetini zedeleyecek tutum ve davranışlarda bulunmak,
  • 5816 sayılı Atatürk Aleyhine İşlenen Suçlar Hakkındaki Kanuna aykırı fiilleri işlemek.
  • (Ek: 3/10/2016 – KHK-676/75 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7070/61 md.) Terör örgütleriyle eylem birliği içerisinde olmak, bu örgütlere yardım etmek, kamu imkân ve kaynaklarını bu örgütleri desteklemeye yönelik kullanmak ya da kullandırmak, bu örgütlerin propagandasını yapmak.

Disiplin Suçları Tekerrür

Tekerrür tekrar etme tekrarlanma demektir. Disiplin cezası alan bir memurun, disiplin cezası verilmesine sebep olmuş bir fiil veya halin cezaların özlük dosyasından silinmesine ilişkin süre içinde tekerrürü halinde bir derece ağır ceza uygulanır. Aynı derecede cezayı gerektiren fakat ayrı fiil veya haller nedeniyle verilen disiplin cezalarının üçüncü uygulamasında bir derece ağır ceza verilir. Tekerrür dolayısıyla memura daha ağır bir disiplin cezasının verilebilmesi için, önceki cezanın kesinleşmesi gerekir.

 Bu cezanın kesinleşmesinden itibaren işleyecek olan süre içinde ikinci yada daha fazla önceki suç ile ayı mahiyette olan bir suçun işlenmiş olması gerekmektedir. Bu süre geçtikten sonra yani disiplin cezalarının özlük dosyasından silinmesini gerektiren süreden sonra işlenen aynı mahiyetteki suç için tekerrür hükmü uygulanmaz. Aynı süre içinde aynı derece cezayı gerektiren, fakat ayrı bir suçun işlenmesi halinde de tekerrür hükmü uygulanmaz. Aynı derecede cezayı gerektiren fakat ayrı fiil ve haller nedeniyle verilen disiplin cezalarının üçüncü uygulanmasında da bir derece ağır ceza verilir.

Disiplin Cezalarının Hafifletilmesi

Maddede, geçmiş hizmetleri sırasındaki çalışmaları olumlu olan ve ödül veya başarı belgesi alan memurlar için verilecek cezalarda bir derece hafif olan cezanın uygulanabileceği belirtilmiştir. Bu konuda disiplin cezası vermeye yetkili amire geniş takdir hakkı tanınmıştır. Amir bu takdir hakkını kullanırken iki hususa dikkat edecektir. Bunlardan birincisi, memurun disiplin suçunu işlediği tarihe kadar çalışmalarının olumlu olması ve ikincisi ise, ödül veya başarı belgesi almış olmasıdır. Geçmiş hizmetleri sırasında çalışmaları olumlu olan ve ödül veya başarı belgesi alan memurlara bir derece hafif olan ceza verilebilecektir. Ayrıca maddeye göre memurlar hakkında disiplin kovuşturmasının yapılmış olması, fiilin genel hükümler kapsamında girmesi halinde, sanık hakkında ayrıca ceza kovuşturması açılmasına engel teşkil etmeyecektir. Disiplin suçlarında alt disiplin cezasının verilmesi hakkında bu yazımızı okuyabilirsiniz: https://kadimhukuk.com.tr/makale/bir-alt-disiplin-cezasi-uygulanmasi/

Maddede sayılan ve disiplin cezası verilmesini gerektiren fiil ve hallere nitelik ve ağırlıkları itibariyle benzer eylemlerde bulunanlara da aynı neviden disiplin cezaları verilecektir. Kanun koyucu disiplin cezaları verilmesi açısından, disiplin cezası verilmesini gerektiren fiil ve halleri tek tek saymakla yetinmemiş ayrıca maddede sayılan ve disiplin cezası verilmesini gerektiren fiil ve hallere nitelik ve ağırlıkları itibariyle benzer eylemlerde bulunanlara da aynı neviden disiplin cezası verilmesini öngörmüştür.

Disiplin Suçlarında Ceza Vermeye Yetkili Amir ve Kurullar

Devlet Memurları Kanununun 126. maddesinde disiplin cezası vermeye yetkili amirler ve kurullar konusu düzenlenmiştir. Devlet Memurlarıma verilecek olan uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezaları disiplin amirleri tarafından verilir. Devlet memurlarına verilecek kademe ilerlemesinin durdurulması cezası ise memurun bağlı olduğu kurumdaki disiplin kurulunun kararı alındıktan sonra atamaya yetkili amirler, il disiplin kurullarının kararlarına dayanan hallerde ise valiler tarafından verilir.

Devlet memurlarına verilecek Devlet memurluğundan çıkarma cezası ise amirlerinin bu yoldaki isteği üzerine memurun bağlı olduğu kurumun yüksek disiplin kurulu kararı ile verilecektir. Disiplin Kurulu ve Yüksek Disiplin Kurulunun memurlara ayrı bir ceza yetkisi yoktur. Yalnızca memurlara verilen cezaları kabul veya reddederler. Disiplin Kurullarının memurlara verilen cezaları reddetmeleri halinde atamaya yetkili amirler ilgili memurlara 15 gün içinde başka bir disiplin cezası verebilecektir. Özel Kanunların memurlara disiplin cezası vermeye yetkili kıldığı amirler ve kurullarla ilgili özel hükümleri saklı tutulmuştur.

Disiplin Cezalarının Zamanaşımı Süresi

Devlet Memurları Kanununun 127’nci maddesinde disiplin cezalarında zamanaşımı konusu düzenlenmiştir. Bu Kanunun 125’nci maddesinde memurlara verilebilecek disiplin cezaları ayrıntılı olarak düzenlenmiştir. 125’nci maddede sayılan fiil ve halleri işleyenler hakkında bu fiil ve hallerin işlendiğinin öğrenildiği tarihten itibaren;

  • Memurlara verilecek uyarma, kınama, aylıktan kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması cezalarında bir ay içinde disiplin soruşturmasına başlanmadığı takdirde disiplin cezası verme yetkisi zaman aşımına uğrayacaktır.
  • Memurlara verilecek memurluktan çıkarma cezalarında ise altı ay içinde disiplin kovuşturmasına başlanmadığı takdirde disiplin cezası verme yetkisi zamanaşımına uğrayacaktır.

Memurlara verilecek disiplin cezasını gerektiren fiil ve hallerin işlendiği tarihten itibaren iki yıl içinde disiplin cezası verilmediği takdirde ceza verme yetkisi zamanaşımına uğrayacaktır. Maddede söz konusu edilen süreler hak düşürücü nitelikte olup bu sürelerin kesilmesi veya durması söz konusu değildir. Kısaca bütün disiplin suçlarında iki yıllık zamanaşımı söz konusudur. Bu süreden sonra soruşturma devam etse bile memura ceza verilemez.

Disiplin Suçlarında Karar Süresi

Devlet Memurları Kanununun 128’nci maddesinde disiplin suçlarında karar süresi konusu düzenlenmiştir. Maddeye göre disiplin amirleri memurlara verilmesi gereken uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarını soruşturmanın tamamlandığı günden itibaren 15 gün içinde vermek zorundadırlar. Bu süre iş günü olarak alınmadığından tatil günlerini de kapsaması gerekir. Memurlara verilecek olan kademe ilerlemesinin durdurulması cezasını gerektiren hallerde soruşturma dosyası 15 gün içinde kararını bildirmek üzere yetkili disiplin kuruluna verilir.

Disiplin kuruluda dosyayı aldığı tarihten itibaren 30 gün içinde soruşturma evrakına göre kararını bildirir. O halde kademe ilerlemesinin durdurulması cezasında azami karar süresi 45 gündür. Devlet memurlarının memurluktan çıkarma cezası için disiplin amirleri soruşturmaya ait dosyayı memurun bağlı bulunduğu kurumun yüksek disiplin kuruluna gönderir. Yüksek Disiplin Kurulu dosyanın kendisine verilmesinden itibaren en çok altı ay içinde dosyayı karara bağlar.

Cezai Kovuşturma İle Disiplin Kovuşturmasının Bir Arada Yürütülmesi

Devlet Memurları Kanununun 131.nci maddesinde cezai kovuşturma ile disiplin kovuşturmasının bir arada yürütülmesi konusu düzenlenmiştir. Maddeye göre aynı olaydan dolayı memur hakkında ceza mahkemesinde kovuşturma başlatılmış olması disiplin kovuşturmasını geciktiremez. Memurun Ceza Kanununa göre mahkum olması veya olmaması memur hakkında ayrıca disiplin cezası uygulamasına engel olmayacaktır. Disiplin hukukuna ilişkin düzenlemelere göre soruşturmanın yapılması ve belirli sürelerde sonuçlandırılması gerekmekte olup bu sürelerin geçirilmesi halinde ceza verme yetkisi zaman aşımına uğrayacaktır. Disiplin kovuşturmasına konu olan eylemin aynı zamanda Türk Ceza Kanununa göre de suç teşkil etmesi nedeniyle sanık hakkında ceza mahkemesinde kovuşturmaya başlanması disiplin cezası verilmesini geciktirmez. Memur hakkında ceza mahkemesinde yürütülen kovuşturmanın sonucu sonuçlandırılması gerekmektedir.

Maddenin son fıkrasına göre de 160 sayılı Devlet Personel Dairesi Kurulması Hakkında Kanunun 4’üncü maddesinde sayılan kuruluşlarda çalışan personel hakkında, görevden doğan veya görevi sırasında işledikleri suçlarla kişisel suçları sebebiyle Cumhuriyet savcıları veya askeri savcılar veya sorgu hakimlikleri veya Memurun Muhakematı hakkında Kanun uyarınca yetkili kurullarca yapılan soruşturma sonunda düzenlenen takipsizlik, meni muhakeme, iddianame, talepname veya lüzumu muhakeme karar suretleri ile ilgili mahkemelerce verilen kesinleşmiş karar suretleri bu personelin bağlı olduğu bakanlık veya kurum veya kuruluşa gönderilecektir.

Disiplin Cezalarının Bir Süre Sonra Özlük Dosyasından Silinmesi

Devlet Memurları Kanununun 133 ncü maddesinde Devlet memurlarına verilen disiplin cezalarının bir süre sonra özlük dosyasından silinmesi konusu düzenlenmiştir. Kural olarak Devlet memurlarına verilen disiplin cezaları kesinleştikten sonra memurun özlük dosyasına işlenir ve burada kalır. Ancak madde ile disiplin cezalarının belirli bir süre sonra memurun özlük dosyasından silinmesi esası benimsenmiştir Buna göre Devlet memurluğundan çıkarma cezasından başka bir disiplin cezasına çarptırılmış olan memur,

  • Uyarma ve kınama cezalarının uygulanmasından 5 sene,
  • Diğer cezaların uygulanmasından 10 sene,

Sonra atamaya yetkili amire başvurarak, verilmiş olan disiplin cezalarının özlük dosyasından silinmesini isteyebilecektir. Memurluktan çıkarma cezasının memurun görevi sona erdiğinden özlük dosyasından silinmesine imkan yoktur. Bu nedenle özlük dosyasından silinebilecek disiplin cezaları uyarma, kınama, aylıktan kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması cezalarıdır. Memurun, yukarıda yazılan süreler içerisindeki davranışları, bu isteğini haklı kılacak nitelikte görülürse, disiplin cezasının özlük dosyasından silinmesi isteğinin yerine getirilmesine karar verilerek bu karar özlük dosyasına işlenir.

Memurun, disiplin cezalarının özlük dosyasından silinebilmesi için yukarıda yazılan süreler içerisindeki davranışları, bu isteğini haklı kılacak nitelikte görülmesi gerekmektedir. Bu ifadeden;

  • Memurun davranışlarını düzeltmiş olması,
  • Yasada belirtilen süre içinde memurun yeni bir suç işlememiş olması, anlaşılması gerekmektedir.

Memura verilmiş olan kademe ilerlemesinin durdurulması cezasının özlük dosyasından silinmesinde disiplin kurulunun mütalaası alındıktan sonra yukarıdaki fıkra hükmü uygulanacaktır.

X
kadim hukuk ve danışmanlık