Boşanmada OYAK birikimi son derece önemli bir konudur. Ordu Yardımlaşma Kurumu (OYAK), Türk Silahlı Kuvvetleri mensuplarının yardımlaşma ve ek emeklilik güvencesi sağlamak amacıyla 1961 kurulmuş Türkiye’nin en büyük tamamlayıcı mesleki emeklilik fonudur. Eşlerden birinin OYAK’ta birikimlerinin bulunması durumunda bunun mal paylaşımına dahil edilip edilmeyeceği tarafımıza sıklıkla sorulmaktadır. OYAK birikimi, mal rejiminin tasfiyesinde paylaşımı eşlerin tabi olduğu mal rejimine, birikimin türüne ve evlilik süresine denk gelen kısmına göre değişiklik göstermektedir. Çünkü miktarı itibariyle taraflar arasında çok çekişme konusu haline gelmektedir.

Eşler arasında sözleşme ile farklı bir mal rejimi seçilmemişse, kanun gereği edinilmiş mallara katılma rejimi yasal mal rejimi olarak uygulanmaktadır. Bu mal rejimine göre malvarlıkları kişisel mallar ve ediniliş mallar olarak ikiye ayrılmaktadır. Evlilik sona erdiğinde eşler kişisel mallarını alır ve edinilmiş mallar kural olarak eşit olarak paylaştırılır. OYAK birikimleri kanun gereği edinilmiş mal sayılmakta ve mal paylaşımına tabi olmaktadır. Kadim Hukuk ve Danışmanlık olarak bu yazımızda boşanmada OYAK birikiminin nasıl paylaştırılacağından bahsedeceğiz.

İlgili Makale: Nafaka Hesaplama Motoru

OYAK ve OYAK Birikimi

OYAK, Türk Silahlı Kuvvetleri mensuplarının yardımlaşma ve ek emeklilik güvencesi sağlamak amacıyla kurulmuş Türkiye’nin en büyük tamamlayıcı mesleki emeklilik fonudur. OYAK, 1961 yılında 205 sayılı Kanun çerçevesinde kurulmuş, özel hukuk hükümlerine tabi, mali ve idari bakımdan özerk, tüzel kişiliği bulunan bir kuruluştur. Hem Türk Silahlı kuvvetlerini hem de Jandarma ve Sahil Güvenlik mensuplarını kapsar. Üyelerine ana sosyal güvenlik kurumlarından ayrı güvenceler sağlar. OYAK birikimi de üyelerin maaşında her ay düzenli olarak belirli oranlarda yapılan kesintilerle oluşmaktadır. Bu birikim kişiye emeklilik yardımı, konut ön birikim fonu ve emeklilik maaşı gibi destekler sağlamaktadır.

bosanmada oyak birikimi ne olur
bosanmada oyak birikimi ne olur

OYAK Birikimi Mal Paylaşımına Tabi Midir?

Türk Medeni Kanunu’nun 219. maddesinin 2. fıkrasında, sosyal güvenlik veya sosyal yardım kurum ve kuruluşlarının veya personele yardım amacı ile kurulan sandık ve benzerlerinin yaptığı ödemeler edinilmiş mal grubunda sayılmaktadır. Bu düzenleme doğrultusunda OYAK birikimleri de edinilmiş mal sayılmakta ve mal paylaşımına tabi olmaktadır.

Eşlerden birine sosyal güvenlik veya sosyal yardım kurumlarınca yapılmış olan toptan ödemeler veya iş gücünün kaybı dolayısıyla ödenmiş olan tazminat, toptan ödeme veya tazminat yerine ilgili sosyal güvenlik veya sosyal yardım kurumunca uygulanan usule göre ömür boyunca irat bağlanmış olsaydı, mal rejiminin sona erdiği tarihte bundan sonraki döneme ait iradın peşin sermayeye çevrilmiş değeri ne olacak idiyse, tasfiyede o miktarda kişisel mal olarak hesaba katılır.” şeklinde düzenlenmiştir. OYAK birikimin paylaşımının ne şekilde yapılacağı Türk Medeni Kanununun madde 228 ” Eşlerin kişisel malları ile edinilmiş malları, mal rejiminin sona ermesi anındaki durumlarına göre ayrılır.

Boşanmada OYAK Birikimi Ne Olur?

Boşanmada OYAK birikiminin nasıl paylaştırılacağı genel olarak TMK’nın 228. maddesinde düzenlenmiştir. OYAK birikimi edinilmiş mal kapsamında değerlendirilir ve boşanma halinde katılma alacağına konu edilebilir. Ancak bu durum birikimin edinildiği tarih ve türüne göre değişiklik göstermektedir. OYAK’taki birikimlerin boşanmada paylaşımı OYAK birikim rezervi kişiye emeklilik yardımı, konut ön birikim fonu ve emeklilik maaşı gibi destekler sağlamaktadır.

  • OYAK birikiminden emeklilik yardımı olarak toplu bir ödeme alınmışsa bu toptan ödeme ömür boyunca irat bağlanmış olarak kabul edilir ve evlilik birliği süresine denk gelen ödeme edinilmiş mal, taraflar arasındaki mal rejiminin sona erdiği yani boşanma davasının açıldığı tarihten sonraki kısma denk gelen miktar ise kişisel mal olarak kabul edilir. OYAK birikimlerinin mal paylaşımına dahil edilebilmesi için boşanma davasının açıldığı tarihte mevcut olması ya da bu birikimle başka bir mal edinilmiş olması gerekmektedir.
  • OYAK birikimleri çeşitli şekilde ödenebilmektedir. OYAK birikimi toplu olarak alınabildiği gibi emekli maaşına dahil edilmesi de mümkündür. OYAK birikimi emeklilik maaş sistemine aktarılmışsa mal rejiminin sona erdiği tarihten sonraya isabet eden bölümü kişisel mal sayılır, geri kalan kısım paylaşılır.
  • OYAK birikim rezervinde maaştan kesinti yapılarak oluşturulan konut ön birikim fonu da bulunabilmektedir. Konut ön birikim fonundaki birikim yalnızca konut edinme veya kurum üyeliğinin sona ermesi hallerinde alınabilmektedir. Konut ön birikim fonundaki para mal rejiminin sona erdiği boşanma davasının açıldığı tarihte ödenebilir durumda değil ise mal paylaşımına dahil edilmez.

Yargıtay 8. Hukuk Dairesi’nin 2014/9071 E., 2014/13425 K. sayılı kararına göre: “Edinilmiş mallara katılma rejimi, evlilik içinde kazanılan ve biriktirilen mal varlığı unsurlarını kapsar. OYAK üyelikleri nedeniyle yapılan kesintiler, maaşlardan yapılan düzenli kesintiler çerçevesinde edinilmiş mal olarak değerlendirilebilir ve eşler arasında paylaşılabilir.”

Dolayısıyla, eşlerden birinin maaşından yapılan OYAK kesintileri ve birikimleri, boşanma davası OYAK kapsamında katılma alacağına konu olabilir. Ancak, bu durum OYAK’ta birikmiş olan paranın niteliğine göre değişkenlik gösterebilir.

Boşanmada OYAK Birikimi İle İlgili Yargıtay Kararları

Yargıtay 8.Hukuk Dairesi 04.10.2016 Tarih ve 2015/3685 E., 2016/13085 K. Sayılı Kararı

Taraflar, 29.03.1988 tarihinde evlenmiş; 09.03.2011 tarihinde açılan boşanma davasının kabulüne ilişkin hükmün, 25.04.2013 tarihinde kesinleşmesiyle boşanmışlardır. Mal rejimi boşanma davasının açıldığı tarih itibarıyla sona ermiştir. Dosyada mevcut … Genel Müdürlüğü’nün 31.12.2013 tarihli cevap yazısında davacı-davalı …’nın 16.04.2008 tarihinde TSK’dan ayrıldığı, kurumdan alacağı 51.534,34 TL emeklilik yardımının tamamı ile gönüllü olarak yeniden kurumun emekli maaş sistemine katıldığı ve 2012 yılı Aralık ayında sistemden çıkış talebi bulunduğu bildirilmiştir. Davacı-davalının evlilik birliği içinde emekli olduğu, parayı … emeklilik sistemine yatırdığı ve mal rejiminin sona erdiği tarih itibariyle sistemde para bulunduğu anlaşılmaktadır. Mahkemece, TMK’nun 288/2. maddesinde belirtilen ilke ve esaslar çerçevesinde davalı davacı …’ın katılma alacağının belirlenerek hüküm altına alınması gerekirken reddine karar verilmiş olması isabetli görülmemiştir.


Yargıtay 8.Hukuk Dairesi 30.05.2016 Tarih ve 2015/2161 E., 2016/9456 K. Sayılı Kararı

Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde, davalının 16.09.2009 tarihi itibariyle emekli olduğu, boşanma dava tarihinden önce emekli olması nedeniyle davalıya ödenmesi gereken 91.321,51 TL emeklilik yardımının tamamının yeniden Oyak Emeklilik Maaş Sistemine aktarıldığı gerek SGK gerekse Oyak Genel Müdürlüğü yazı cevabından anlaşılmaktadır. O halde, emeklilik maaş sistemine aktarılan miktar üzerinden TMK’nun 228/2. maddesi gereğince bu miktarın mal rejiminin sona erdiği tarihten sonraya isabet eden bölümünün yukarıda açıklanan kurallar gözetilerek peşin sermayeye çevrilmiş değerinin davalının kişisel malı olduğu dikkate alınarak bakiye miktarın artık değer kabul edilmesi ve buna göre davacının katılma alacağının hesaplanması gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır.


Yargıtay 8.Hukuk Dairesi 09.04.2015 Tarih ve 2015/3029 E., 2015/8128 K. Sayılı Kararı

Tasfiye alacağı hesabına, borçlu eşin muaccel olan ve edinilmiş mal olan alacakları dahildir. Buna göre, edinilmiş mal kapsamında olan TMK’nun 219/2 maddesi gereğince Sosyal Güvenlik ve Yardım Kuruluşlarından sağlanan bu kapsamda mevcut varlık niteliğindeki ve muaccel olan alacakların tasfiye edileceği ve PMF tablosu kullanılarak hesaba dahil edileceği açıktır. Bu bakımdan …’dan konut ön biriktirim rezervindeki davalı eş adına bulunan hesabın muaccel olmadığı, diğer anlatımla tasfiye tarihinde yasal olarak ödenebilir durumda bulunmadığı anlaşıldığından tasfiye hesabında nazara alınmamış olması doğrudur.

Davalının emekli maaş sisteminde bulunan rezervindeki para yönünden temyiz itirazlarına gelince; az yukarıdaki açıklamalar nazara alındığında sistemdeki rezervin toptan ödeme yapmaya uygun bulunmadığı, Kuruma üye bulunan davalıya 3 ayda bir maaş şeklinde ödeme yapıldığı, salt bu maaş sebebiyle davacı eş lehine katılma alacağı hakkı doğmayacağı, alınan maaşın bankada herhangi bir hesapta biriktirildiği ya da mal edinildiği de ileri sürülüp ispatlanmadığından bu istek yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken tasfiye hesabında nazara alınmış olması doğru olmamıştır. Davalı vekilinin bu yöndeki temyiz itirazları yerindedir.

Emekli ikramiyesi yönünden tarafların temyiz itirazları incelendiğinde; mahkemece, davalının emekli ikramiyesi yönünden emekli olduğu tarihten boşanma davasının açıldığı tarihe kadarki döneme ilişkin olarak PMF tablosu ve TMK’nun 228/2. maddesi göz önünde bulundurularak kişisel mal ve edinilmiş mal olan bölümleri belirlenerek, edinilmiş mal olan bölümünün tasfiye edilerek davacının katılma alacağı hesaplanarak hükmedilmiş ise de; davalı tarafından dava konusu aracın emekli ikramiyesi ile alındığı yönündeki iddiası araştırılmadan emeklilik ikramiyesi yönünden kurulan hükmün doğru olduğundan söz edilemez. Açıklanan bu husus araştırılıp, belirtildikten sonra, aracın emeklilik ikramiyesiyle alındığı anlaşılırsa TMK’nun 28/2. maddesindeki hesaplama yönteminden yararlanılarak kişisel mal ve edinilmiş mal ayırımı yapılmalıdır.


Yargıtay 8. Hukuk Dairesi’nin 2015/13840 E., 2015/18067 K. sayılı kararında şu husus vurgulanmaktadır:

OYAK emekli maaş sisteminde biriken paranın edinilmiş mal kapsamında değerlendirilmesi gerekir. Ancak, emekli maaşı bağlanması için yapılan toptan ödemeler, kişinin mal rejimi sona erdikten sonra elde ettiği gelir olarak kabul edilirse, bu miktarlar kişisel mal olarak değerlendirilir ve tasfiye edilmez.

Bu bağlamda, OYAK maaşı almaya devam eden eşin, mal rejiminin sona erdiği tarihten sonra biriktirdiği OYAK gelirleri kişisel mal kabul edilir ve eşler arasında paylaşılmaz. Ancak, boşanma öncesinde yapılan birikimler tasfiyeye tabi olabilir.


Boşanmada OYAK Birikimi İle İlgili Sıkça Sorulan Sorular

  • OYAK birikimi mal paylaşımına tabibidir?

Türk Medeni Kanunu’nun 219. maddesinin 2. fıkrasında, sosyal güvenlik veya sosyal yardım kurum ve kuruluşlarının veya personele yardım amacı ile kurulan sandık ve benzerlerinin yaptığı ödemeler edinilmiş mal grubunda sayılmaktadır. Bu düzenleme doğrultusunda OYAK birikimleri de edinilmiş mal sayılmakta ve mal paylaşımına tabi olmaktadır.

  • Boşanmada OYAK birikimi nasıl paylaştırılır?

OYAK birikimi kapsamında yapılan ödemelerin evlilik birliği süresine denk gelen kısmı edinilmiş mal olarak kabul edilir ve paylaşıma konu edilir. Taraflar arasındaki mal rejiminin sona erdiği yani boşanma davasının açıldığı tarihten sonraki kısma denk gelen miktar ise kişisel mal olarak kabul edilir ve paylaşılmaz