74/B trafik cezası, sürücüler, görevli bir kişi ya da ışıklı trafik işareti bulunmayan, ancak trafik levhalarıyla belirlenmiş kavşak giriş-çıkışlarında ve yaya veya okul geçitlerinde yavaşlamak ve gerekiyorsa durarak yayalara ilk geçiş hakkını vermek zorundadır. Bu kuralla, yayaların güvenliği ön planda tutulur ve trafikte öncelik hakkı tanınır. Sürücüler, geçiş yapmak üzere olan yayaları görmezden gelerek araç kullanamazlar. Bu maddeye uymayan sürücülere 4.512,00 TL idari para cezası uygulanır. Erken ödenirse (15 gün içinde): 3.384 TL (%25 indirim) olur. Ayrıca 20 ceza puanı uygulanır.
74/B numaralı trafik ceza maddesi, trafik ışığı ya da görevli bir personel olmasa dahi, yaya veya okul geçidi işaretleriyle belirlenmiş alanlarda geçiş hakkını ihlal eden sürücülere yönelik olarak düzenlenmiştir. Bu kural, özellikle araçların bu noktalara yaklaşırken yavaşlamasını ve yaya geçidine adım atan bireylere öncelik tanınmasını zorunlu kılar. Son zamanlarda trafik ekipleri tarafından drone kullanımına geçilmesi ile birlikte de bu cezai yaptırımla sıklıkla karşılaşılmaktadır. Kadim Hukuk ve Danışmanlık olarak bu makalemizde Karayolları Trafik Kanunu’nun 74. maddesine göre kesilen trafik cezasından bahsedeceğiz.
74/B Trafik Cezası Nedir?
74/B trafik cezası, özellikle yayaların güvenliğini sağlamak amacıyla uygulanan bir cezadır. Bu ceza, sürücünün görevli bir kişi veya ışıklı trafik işareti bulunmayan, ancak trafik levhalarıyla belirlenmiş yaya veya okul geçitlerine yaklaşırken hızını kesmemesi, buralardan geçmek üzere olan veya geçmekte olan yayalara yol vermemesi durumunda uygulanır. Yani, sürücülerin yaya geçitlerine yaklaşırken hızlarını azaltarak, yayaların geçişine öncelik vermeleri gerekmektedir. Bu kurala uymayan sürücülere, trafik denetimleri sırasında 74/B trafik cezası uygulanır. Yayaların güvenliği, trafik düzeninin korunması için bu kuralın önemi büyüktür.
Karayolları Trafik Kanunu’nun 74. maddesinde yolculara ilk geçiş hakkı verilmesi konusunda düzenleme yer almaktadır. İlgili maddeye göre Sürücüler, görevli bir kişi veya ışıklı trafik işareti bulunmayan ancak trafik işareti veya levhalarıyla belirlenmiş kavşak giriş ve çıkışları ile yaya veya okul geçitlerine yaklaşırken yavaşlamak, varsa buralardan geçen veya geçmek üzere bulunan yayalara durarak ilk geçiş hakkını vermek zorundadırlar. Bu ceza;
- Belirlenmiş yaya/okul geçidine yaklaşırken hızın düşürülmemesi,
- Geçitte veya geçide adım atmak üzere bulunan yayaya ilk geçiş hakkının verilmemesi.
Bu kapsamda aşağıdaki davranışlar ihlaldir:
- Yaya geçidine 30–50 metre kala hız ve vites düşürmeden yaklaşmak,
- Geçmek üzere olan yayayı bekletmek, önünü kapatmak ya da yol vermemek,
- Okul geçidinde öğrencilerin güvenli geçişini engellemek,
- Geçitte durup yayaya yol verdiğini sanarak dönüş manevrasına devam edip yayayı tehlikeye düşürmek,
- Çok şeritli yolda ön şeritte duran aracın yaya için durduğunu öngörmeden yan şeritten geçide hızla girmek.
İlgili maddeye göre yaya üstünlüğüne ilişkin işbu maddeye uymayan sürücüler hakkında idari para cezası uygulanacağı düzenlenmiştir. Maddenin amacı vatandaşların can güvenliğinin sağlanmasıdır. Özellikle yoğun insan popülasyonuna sahip kamu alanlarında işbu kanun maddesine aykırı davrananlar hakkında para cezası kesilmektedir.
74/B Trafik Cezası Ne Kadar?
2025 ocak ayı itibariyle trafik cezalarına zam gelmiş bulunmaktadır. Karayolları Trafik Kanunu’nun 74. Maddesinde düzenlenen yolculara ilk geçiş hakkı verilmesi konusunda trafik kurallarını ihlal eden kişiler hakkında idari para cezası/trafik cezası uygulanmaktadır. 2025 yılı itibariyle 74/B gereği uygulanacak para cezası miktarı 4.512,00 TL’dir.
Trafik cezalarında erken ödeme indirimi uygulanmaktadır. Yeni düzenleme gereği erken ödeme süresi 15 günden 1 aya çıkarılmış olup, cezanın tarafınıza tebliğinden itibaren 1 ay içerisinde ödeme yapılması durumunda %25 indirim uygulanmaktadır. Uygulanan bu indirimle birlikte ödenmesi gereken ceza miktarı 3.384,00 TL’dir.

74/B Trafik Cezası Nasıl Ödenir?
Karayolları Trafik Kanunu’nun 74. maddesinde; “Sürücüler, görevli bir kişi veya ışıklı trafik işareti bulunmayan ancak trafik işareti veya levhalarıyla belirlenmiş kavşak giriş ve çıkışları ile yaya veya okul geçitlerine yaklaşırken yavaşlamak, varsa buralardan geçen veya geçmek üzere bulunan yayalara durarak ilk geçiş hakkını vermek zorundadırlar.” Şeklinde belirtilmiştir. Bu kurallara uyulmaması halinde de cezai yaptırım uygulanacağı belirtilmektedir. Bu cezanın tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içerisinde ödenmesi yani erken ödeme dönemi içerisine alınması halinde, ödenecek idari para cezası %25 indirim yapılarak 3.384,00 TL olacaktır.
Kişi hakkında hükmedilecek idari para cezasına, İnternet Vergi Dairesi (GİB) sistemi üzerinden incelenebilir. Kişiye bu kuralın ihlali nedeniyle kesilen idari para cezası üzerinde yer alan seri numarası ile sorgu yapılabilir ve bu sistem üzerinden kişiler ödeme yapabilir. 30 günlük süre cezanın sistemde yer aldığı tarihten itibaren değil tebliğ tarihinden itibaren başlamaktadır. Cezanın ödenmiş olması trafik cezasına itiraz etme hakkınızı engellemez. Bu nedenle trafik cezalarına olan 15 günlük itiraz süresi içerisinde itiraz hakkınızı da kullanabilirsiniz.
74/B Trafik Cezası İtiraz Dilekçesi
(Cezanın Yazıldığı Yer) NÖBETÇİ SULH CEZA HAKİMLİĞİ’NE
İtiraz Eden: (Ad-Soyad) (T.C.: ) (Adres)
Vekili: Av. Umur YILDIRIM
Söğütözü Mah. Söğütözü Cad. Koç İkiz Kuleleri No:2/B/7 Çankaya/ANKARA
İtiraz Konusu İdari Para Cezası: (Ceza tutarı) TL
Tutanak Tanzim Tarihi: (Tarih)
İtiraz Konusu Cezanın Tebliğ Tarihi: (Tarih)
Konu: (…) Trafik Denetleme Büro Amirliği`nin (…) tarihli ve (…) sayılı Trafik İdari Para Ceza Tutanğında yazılı idari para cezasının iptali istemimizi içerir.
AÇIKLAMALAR
Müvekkilimin (…) tescil plakasına kayıtlı hususi aracıyla; karayolları trafik kanunu`nun 741-b maddesi hükmüne istinaden “yolculara ilk geçiş hakkı verilmesi maddesine uymamak” suçunun işlendiği gerekçesiyle gıyabında kesilen ekte sunulu (…) tarihli, toplam (…) TL bedelli trafik cezası tutanağı düzenlenip, (…) tarihinde tarafımıza tebliğ edilmiştir. (EK-1 Trafik İdari Para Cezası Karar Tutanağı Tebligatının Fotokopisi)
Söz konusu ceza tutanağında belirtilmiş olan “yolculara ilk geçiş hakkı verilmesi maddesine uymamak” suçu tarafımızca işlenmemiştir. Şöyle ki; Müvekkilim söz konusu cezanın yazıldığı (…) caddesinde …/…/…. Tarihinde araç kullanmamıştır. Müvekkilin ikametgahı …. İlinde olup, ceza yazılan ilin sınırlarından dahi içeri girmemiştir. Yapılacak kamera kayıtların kontrolünde ise bu husus tespit edilecektir. Dolayısı ile yazılan bu ceza hukuka aykırıdır.
Bütün bunlara ilaveten; idari makamca tesis edilen söz konusu ceza yönelik olarak, herhangi bir belge, kayıt, fotoğraf ve cihaz bilgisi olmadığı gibi sadece ilgili memur tarafından düzenlenmiş karar tutanağı bulunmaktadır. Yukarıda detaylıca açıkladığımız nedenlerle itiraza konu trafik tutanağında yazılı para cezasının iptaline karar verilmesi için hakimliğinize başvurma zorunluluğumuz hasıl olmuştur. (Tarih)
Hukuki Nedenler: 2918 Sayılı Kanun ve ilgili sair mevzuat.
Hukuki Deliller: (…) plakalı araca ait ruhsat fotokopisi, Trafik İdari Para Cezası Karar Tutanağı Tebligatının Fotokopisi, Trafik Cezasının Yazıldığı Yerin Haritası ve Yolun Fotoğrafları, Tanıklar, ve sair her türlü yasal delil.
Sonuç ve Talep: Yukarıda arz ve izah etmeye çalıştığımız nedenlerle, İtirazımızın kabulü ile yasalara aykırı olarak düzenlenen trafik ceza tutanağında yazılı para cezasının iptaline karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim. (Tarih)
İtiraz Eden Vekili
Av. Umur YILDIRIM
Ekler :
- (…) plakalı araca ruhsat fotokopisi.
- Trafik İdari Para Cezası Karar Tutanağı Tebligatının Fotokopisi
- Vekaletname