Miras taksim sözleşmesi, mirasçıların miras kalan mal ve hakları kendi aralarında nasıl paylaşacaklarını belirledikleri yazılı sözleşmedir. Miras paylaşım sözleşmesi olarak da adlandırılan bu sözleşme ile terekenin tamamı veya bir kısmı mirasçılar arasında paylaşılabilir. Türk Medeni Kanunu’nun 676. maddesine göre miras taksim sözleşmesinin geçerli olabilmesi için yazılı olarak yapılması gerekir. Sözleşme ile taşınmaz, araç, para ve terekeye dahil diğer mal ve hakların hangi mirasçıya bırakılacağı belirlenebilir. Miras taksim sözleşmesi, mirasçıların anlaşması halinde mirasın mahkemeye başvurulmadan paylaşılmasını sağlar. Ancak sözleşmenin geçerli olması ve özellikle taşınmazların tapuda devri için gerekli işlemlerin ayrıca tamamlanması gerekir. Kadim Hukuk ve Danışmanlık olarak aşağıda detaylı olarak söz konusu hususu ele alacağız.

Miras Taksim Sözleşmesi Nedir?

Miras taksim sözleşmesi, miras bırakanın ölümünden sonra mirasçıların terekeye dahil mal ve hakları kendi aralarında paylaşmak için yaptıkları sözleşmedir. Bu sözleşme ile mirasın tamamı paylaşılabileceği gibi yalnızca belirli mal ve hakların paylaşılması da mümkündür. Türk Medeni Kanunu’nun 676. maddesine göre mirasçılar, mirasın nasıl paylaşılacağını serbestçe kararlaştırabilir. Miras taksim sözleşmesinin geçerli olabilmesi için yazılı olarak yapılması gerekir. Mirasçılar ayrıca tereke mallarının tamamı veya bir kısmı üzerindeki elbirliği mülkiyetinin, miras payları oranında paylı mülkiyete dönüştürülmesini de kararlaştırabilir:

A. Paylaşmanın sonuçlandırılması

I. Paylaşma sözleşmesi

Madde 676 – Mirasçılar arasında payların oluşturulması ve fiilen alınması veya aralarında yapacakları paylaşma sözleşmesi mirasçıları bağlar.

Paylaşma sözleşmesiyle mirasçılar, tereke mallarının tamamı veya bir kısmı üzerindeki elbirliği mülkiyetinin miras payları oranında paylı mülkiyete dönüştürülmesini de kabul edebilirler.

Paylaşma sözleşmesinin geçerliliği yazılı şekilde yapılmasına bağlıdır.

Mirasçılar ayrıca tereke mallarının tamamı veya bir kısmı üzerindeki elbirliği mülkiyetinin, miras payları oranında paylı mülkiyete dönüştürülmesini de kararlaştırabilir.

Miras Taksim Sözleşmesi Nasıl Yapılır?

Miras taksim sözleşmesi yapılırken öncelikle mirasçılar ve terekeye dahil malvarlığı belirlenir. Daha sonra mirasçılar, hangi mal veya hakkın hangi mirasçıya bırakılacağı konusunda anlaşır ve paylaşım şartlarını yazılı hale getirir. Sözleşmede mirasçıların bilgileri, paylaşılacak mallar ve bu malların hangi mirasçıya bırakıldığı açıkça belirtilmelidir. Hazırlanan miras taksim sözleşmesi mirasçılar tarafından imzalanmalıdır.

Miras taksim sözleşmesinin geçerli olması için kural olarak noter veya başka bir resmi makam önünde düzenlenmesi zorunlu değildir. Yazılı olarak yapılması yeterlidir. Ancak paylaşım kapsamında taşınmaz bulunması halinde, sözleşmeye göre mülkiyet değişikliğinin tapu siciline işlenmesi için tapu müdürlüğünde gerekli tescil işlemlerinin yapılması gerekir. Uyuşmazlık bulunması ve mirasçıların anlaşarak paylaşım yapamaması halinde ise mirasın paylaşılması yargı yoluyla talep edilebilir.

Miras Taksim Sözleşmesinin Geçerlilik Şartları

Miras taksim sözleşmesinin geçerli olabilmesi için mirasın açılmış olması, mirasçıların paylaşma konusunda anlaşması ve sözleşmenin yazılı şekilde yapılması gerekir. Türk Medeni Kanunu’nun 676. maddesine göre mirasçılar, terekenin tamamı veya bir kısmı üzerindeki paylaşmayı sözleşmeyle gerçekleştirebilir. Miras taksim sözleşmesinin başlıca geçerlilik şartları şunlardır:

  • Miras açılmış olmalıdır: Miras, miras bırakanın ölümüyle açılır. Bu nedenle miras bırakan hayattayken TMK m.676 kapsamında miras taksim sözleşmesi yapılamaz.
  • Mirasçılar paylaşma konusunda anlaşmalıdır: Sözleşme yoluyla paylaşım, mirasçıların ortak iradesine dayanır. Mirasçılardan birinin paylaşmayı kabul etmemesi halinde anlaşmalı taksim gerçekleştirilemez.
  • Sözleşme yazılı yapılmalıdır: Miras taksim sözleşmesinin geçerliliği yazılı şekilde yapılmasına bağlıdır. Sözlü olarak yapılan paylaşma sözleşmesi bu şekil şartını karşılamaz.
  • Sözleşme mirasçılar tarafından imzalanmalıdır: Paylaşmaya katılan mirasçıların iradelerinin yazılı sözleşmeye yansıması gerekir.
  • Paylaşılacak mal ve haklar açıkça belirlenmelidir: Hangi tereke malının hangi mirasçıya bırakıldığı tereddüt oluşturmayacak şekilde düzenlenmelidir.

Tekrar hatırlatacak olursak, miras taksim sözleşmesinin noter huzurunda yapılması kural olarak geçerlilik şartı değildir. Ancak sözleşmenin konusu taşınmazları içeriyorsa paylaşımın tapu siciline yansıtılması için gerekli tescil işlemlerinin ayrıca yapılması gerekir.

İlgili Yazı: Yargıtay Kararları
miras taksim sozlesmesi ornegi
miras taksim sozlesmesi ornegi

Miras Taksim Sözleşmesinin Sonuçları

Miras taksim sözleşmesi, mirasçıların terekenin nasıl paylaşılacağını kendi aralarında belirlemelerini sağlar. Geçerli şekilde yapılan sözleşme mirasçıları bağlar ve mirasçılar paylaşımın sözleşmede kararlaştırıldığı şekilde gerçekleştirilmesini talep edebilir. Miras taksim sözleşmesinin başlıca sonuçları şunlardır:

  • Mirasçılar sözleşmeyle bağlı hale gelir: Mirasçılar, sözleşmede kabul ettikleri paylaşım esaslarına uygun hareket etmekle yükümlüdür.
  • Tereke mirasçılar arasında paylaşılır: Hangi mal veya hakkın hangi mirasçıya bırakılacağı sözleşmede belirlenir. Böylece mirasçılar arasındaki ortaklığın sözleşme kapsamındaki mal ve haklar bakımından sona erdirilmesi sağlanır.
  • Miras ortaklığı sona erebilir: Terekenin tamamının paylaşılması halinde miras ortaklığı sona erer. Sözleşme yalnızca terekenin bir kısmını kapsıyorsa paylaşılmayan mal ve haklar bakımından miras ortaklığı devam eder.
  • Mirasçılar kendilerine bırakılan mal ve hakları talep edebilir: Sözleşmede belirli bir malın bir mirasçıya bırakılması kararlaştırılmışsa ilgili mirasçı sözleşmenin yerine getirilmesini isteyebilir.
  • Taşınmazlar için tapu işlemleri yapılır: Ev, arsa veya tarla gibi taşınmazların bir mirasçıya bırakılması halinde gerekli tapu ve tescil işlemlerinin tamamlanması gerekir.
  • Sözleşmeye uyulmaması halinde dava açılabilir: Mirasçılardan birinin sözleşmede kararlaştırılan paylaşımı yerine getirmemesi halinde diğer mirasçılar sözleşmeden doğan haklarını mahkeme yoluyla ileri sürebilir. Uyuşmazlığın niteliğine göre sözleşmenin ifası veya taşınmazlar bakımından tapu iptali ve tescil gibi talepler gündeme gelebilir.

Miras taksim sözleşmesinin sonuçları yalnızca sözleşmede paylaşıma konu edilen mal ve haklar bakımından doğar. Bu nedenle sözleşmenin terekenin tamamını mı yoksa yalnızca belirli malvarlığı değerlerini mi kapsadığı önemlidir.


Miras Taksim Sözleşmesi Örneği

İşbu paylaşma sözleşmesi, …/…/… tarihinde vefat eden … nüfusuna kayıtlı, …’dan doğma, …’dan olma muris … …’nın vefatı üzerine tanzim edilen veraset ilamına dayanarak resmiyet kazanmış olan mirasçıları arasında imzalanmıştır. İşbu sözleşme, muris … …’den mirasçılara intikal eden ve mirasçıların iştirak halinde malik bulundukları taşınır ve taşınmaz malların mirasçılar arasında payları oranında paylaştırılmasını ve sicile kaydını sağlamak amacıyla mirasçı taraflar arasında yapılmıştır. Aşağıda yer alan şartlar ve hükümler çerçevesinde taraflar, mirasçılara ait paylar doğrultusunda mal varlığının paylaşımını kabul etmiş ve sicile tescilini talep etmişlerdir. … ili, … ilçesi, … köyü … mevkiinde bulunan ve tapunun … parsel numarasında kayıtlı tarla niteliğindeki taşınmaz, taraflardan … … ile … … adına %50 hisselerle tapuya tescil edilecektir. … ili, … ilçesi, … adresinde bulunan ve tapunun … parsel numarasında kayıtlı müstakil ev niteliğindeki taşınmaz, taraflardan … … adına tam hisseyle tescil edilecektir. … ili, … ilçesi, … adresinde bulunan ve tapunun … parsel numarasında kayıtlı işyeri niteliğindeki taşınmaz, %30’u … …, %50’si … …, ve %20’si … …’ye ait olmak üzere tescil edilecektir. Muris adına trafik sicilinde kayıtlı … … plakalı … marka … model binek otomobil, taraflardan … … adına tescil edilecektir. (Yukarıdaki maddelerde yer alan bilgileri kişi kendi durum ve koşullarına göre doldurmalıdır. Yukarıda kişinin kendi özel durumuna ilişkin yer almayan husus mevcut ise özel olarak o konu ile ilgili bir madde eklenmelidir.) Yukarıda kimlik bilgileri belirtilen muris tarafından ekteki veraset ilamı ile yasal mirasçıları tespit edilen ve yine yukarıda kimlik bilgileri belirtilen taraflar olarak, mirasçıları olduğumuz malların iştirak halindeki malikleri olarak, bu malları belirlediğimiz hükümler çerçevesinde paylaşmayı kabul ettiğimizi, belirlenen oranlarda taşınır ve taşınmaz malların sicile kaydedilmesine ilişkin mutabakatımızı, kabulümüzü, beyanımızı ve taahhüdümüzü bildiririz.(…./…./….)

İSİM-SOYİSİM          İSİM-SOYİSİM             İSİM-SOYİSİM
    İMZA                               İMZA                               İMZA