Rabia Naz Vatan Kimdir? Nasıl Öldü(rüldü)?

11 yaşındaki Rabia Naz Vatan, 12 Nisan 2018’de Giresun’un Eynesil ilçesindeki evinin önünde yaralı olarak bulunmuş ve kaldırıldığı hastanede ölmüştür. Rabia Naz Vatan’ın ölümü sosyal medyada ve Türkiye kamuoyunda uzun süre tartışılmıştır. Ölümün nasıl gerçekleştiği, İçişleri Bakanlığı müfettişleri, savcılık, emniyet, adli tıp ve TBMM tarafından ayrı ayrı araştırılmış olmasına karşın ölüm sebebi halen net olarak oraya konulamamıştır.

Rabia Naz, 16 Ekim 2006 tarihinde Giresun’da doğdu. Eynesil İmam Hatip Okulu altıncı sınıf öğrencisiyken, 12 Nisan 2018 günü saat 16.30’da okuldan çıktıktan sonra saat 17.15 sıralarında Eynesil ilçesi Gümüşçay Mahallesi Dedeli sokakta oturduğu binanın ilk katındaki, babasına ait dükkânın önünde yerde sırtüstü yatar hâlde yaralı olarak bulundu. Müdahalelere rağmen kaldırıldığı hastanede öldü.

Ölümü sonrasında idari ve adli birimler tarafından soruşturma başlatıldı ve ilk tahminlere göre ölümün kaza ya da intihar olabileceği üzerinde duruldu. Ancak kızlarının cinayete kurban gittiğini ve cinayetin örtbas edildiğini ileri süren aile, Türkiye kamuoyunda dikkat çekmek için Eynesil ilçe merkezinde büyük bir kalabalıkla miting düzenledi ve baba Şaban Vatan, öğrendiği şüpheli durumları kendi sosyal medya hesabından paylaştı.

Baba Şaban Vatan kızın ölümünün aydınlatılmaması için yıllarca mücadele etmiştir. Bu süreçte kendine bir çok tehdit alan Şaban Vatan en son 34 gün hapiste kalmıştır. Akıl sağlığı raporuna dahi sevk edilen Şaban abi esasında soruşturma aşamasında savcılığın “Naz Vatan’ın okuldan döndükten sonra ikamet ettiği binanın çatısına çıktığı, buradan kendisini aşağı atarak intihar ettiği savı ile yürütülüyordu. Hem polis, hem de savcılık bu iddia üzerine araştırma yapıyordu. Ancak 11 yaşındaki bir çocuğun binanın hemen önüne değil de bina önündeki sundurmaya çarpmadan 4.5 metre ileriye düşmesi iddiasının” gerçek olamayacağını dile getirmiş olmasından kaynaklanmıştır. Devam eden süreçte de haklı olduğu ortaya çıkmıştır.

Rabia Naz Vatan Kimdir?

Rabia Naz, 16 Ekim 2006 tarihinde Giresun’da doğmuştur. Annesinin adı; Atika Vatan, babasının adı Şaban Vatan’dır. Vatan ailesi olay tarihinde Eynesil ilçesi Gümüşçay Mahallesi, Dedeli Sokakta oturmaktadırlar. Rabia Naz, Eynesil İmam Hatip Ortaokulu’nda 6. Sınıf öğrencisiyken evinin önünde yaralı bulunmuş tüm müdahalelere rağmen kaldırıldığı hastanede vefat etmiştir. Rabia Naz’ın vefatının ardından idari ve adli birimler tarafından yürütülen soruşturmaya rağmen Rabia Naz’ın neden vefat ettiği hususu yıllarca bir sır olarak kalmıştır.

• Karar Tarihi: 29/05/2025
• Başvuranlar: Atika Vatan, Şaban Vatan
• Mağdur: Rabia Naz Vatan, 2006 doğumlu, 6. Sınıf Öğrencisi
• Olay Tarihi/Yeri:04.2018, Giresun/Eynesil

Rabia Naz Vatan Neden Öldü?

Rabia Naz Vatan, 13 Nisan 2018 tarihinde evinin önünde yaralı şekilde bulunmuştur. Görele Devlet Hastanesine kaldırılan 12 yaşındaki Rabia Naz tüm müdahalelere rağmen hayatını kaybetmiştir. 2018 yılında gerçekleşen şüpheli ölümü kamuoyunda büyük tartışmalara yol açmıştır. Rabia Naz’ın ölümüyle ilgili yürütülen adli soruşturmada, ölüm nedenine ilişkin farklı ihtimaller üzerinde durulmuştur. Bu ihtimallerden biri intihar ya da yüksekten düşme olarak değerlendirilirken, diğeri ise araba çarpması olasılığıdır. Farklı görüşler ve çelişkili bulgular nedeniyle olay uzun süre aydınlatılamamış, kamuoyu baskıda bu nedenle devam etmiştir. Rabia Naz’ın ölümü, Türkiye için adalet arayışının sembollerinden biri haline gelmiştir.

Rabia Naz Vatan Olayı Nedir?

12.04.2018 tarihinde mağdur Rabia Naz Vatan, Giresun’un Ereyli ilçesinde ikametgahı önünde yaralı olarak bulunmuş, Görele Devlet Hastanesine sevk edilmiş ancak aynı gün hayatını kaybetmiştir. Soruşturma sürecinde ölümün yüksekten düşme mi yoksa trafik kazası sonucu mu gerçekleştiği araştırılmıştır. Olay yerinde gerekli incelemeler yapılmış ve deliller toplanmıştır. Evin çatısında tespit edilen ve içerisinde intihar ile ilgili kısmı işaretli olan “Bunları Kimseye Anlatmamıştım” adlı kitabın bulunduğu okul çantası 23.00 sularında polisler tarafından geç tespit edilmiştir. A.Y. adlı şahıs çantayı fermuarı kapalı şekilde bulup polislere ihbar etmiştir. Olay yerinde olayın nasıl gerçekleştiğine ilişkin güvenlik kamerası da mevcut değildir. Mağdur, okul çıkışı markete uğramış, ardından annesinin çalıştığı eczaneye gitmiş, arkadaşlarıyla oynamak için izin istemiş ve en son tek başına dondurma yerken görülmüştür. Sağlık raporlarına göre mağdurun ayakkabısında çimento tozu bulunmuş ve ayağında yüksekten düşmeye bağlı kırıklar tespit edilmiştir. Tanık ifadelerine göre mağdur, arkadaşlarına intihar ve cinayet konulu kitaplardan bahsetmiş ve “Ben ölsem cenazeme gelir misiniz?” şeklinde sorular sormuştur. Olay yerinde tespit edilen metruk bina da incelenmiş ancak buradan olayı aydınlatacak herhangi bir bilgi de bulunamamıştır. Genetik incelemelerde genel olarak mağdurun DNA’sı tespit edilmiş; sol el tırnak ve kolsuz yelek üzerinde karışık DNA profilleri bulunmuştur. Olay sırasında mahalleden geçtiği iddia edilen siyah Fiat Doblo araç da incelenmiş ancak olaya ilişkin bir sonuca ulaşılamamıştır. Şüpheliler G.V. ve M.V.’nin GSM kayıtları incelenmiş, iki aylık iletişimleri dinlenmiş, ayrıca konut, araç ve işyerlerinde arama yapılmıştır; herhangi bir suç unsuruna rastlanmamıştır. Mağdurun T.B. tarafından bulunan günlüğü incelenmiş, iki sayfasının yırtık olduğu, orta sayfalarda mağdura ait saç telleri ve olumsuz ifadeler tespit edilmiştir. Soruşturma kapsamında 100’den fazla kişi ifade vermiş, HTS kayıtları ve diğer deliller incelenmiş, ancak olayın kesin şekilde aydınlatılması sağlanamamıştır. Rabia Naz Vatan olayına ilişkin TBMM araştırma komisyonu raporunda, soruşturma ve olay yeri incelemesinde delillerin toplanması, saklanması ve değerlendirilmesinde eksiklikler, giriş-çıkışların kontrol edilmemesi, kamera ve ambulans kayıtlarının incelenmemesi, tanık ifadelerinin geç alınması ve otopsi işlemlerinde ihmaller tespit edilmiştir.

Rabia Naz Vatan’ın Ölümüne İlişkin Yargılama Süreci

Rabia Naz Vatan’ın şüpheli ölümünün ardından yürütülen 2018/525 numaralı soruşturmada Görele Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından 16.07.2020 tarihinde 2020/762 karar numaralı “Kovuşturmaya Yer Olmadığına Dair Karar” verilmiştir. Bu karara Rabia Naz’ın babası Şaban Vatan itiraz etmiştir. Giresun Sulh Ceza Hakimliği, baba Vatan’ın itirazını reddetmiş ve böylece Görele Cumhuriyet Başsavcılığı’nın “Kovuşturmaya Yer Olmadığına Dair Kararı” kesinleşmiştir. Bunun üzerine anne Atika Vatan ve Şaban Vatan aynı yıl Anayasa Mahkemesi’ne Bireysel Başvuruda bulunmuşlardır. Ayrıca baba Vatan hakkında; eksi bakan ve milletvekili “Nurettin Canikli”ye yönelik eleştirileri nedeniyle “hakaret” ve “kişisel verileri paylaşma” suçlamalarıyla soruşturma başlatılmıştır. Bu doğrultuda baba Şaban Vatan yargılama sonunda 1 yıl 8 ay hapis cezası alarak 38 gün kadar cezaevinde kalmıştır. Baba Şaban Vatan ve anne Atika Vatan’ın yapmış olduğu Bireysel başvuru üzerine yaklaşık 5 yıl sonra 29.05.2025 tarihinde Anayasa Mahkemesi, Vatan ailesi lehine tazminata hükmetmiştir. Anayasa Mahkemesi’nin vermiş olduğu karar; Rabia Naz Vatan soruşturmasını yürüten savcılara da Hakimler ve Savcılar Kurulu (HSK) tarafından “soruşturma sürecindeki kayıtsızlık ve düzensizlikleri” nedeniyle “uyarma” cezası verildiğini de gündeme getirmiştir.

Rabia Naz Vatan Olayı Hakkında TBMM Araştırma Komisyonu

Rabia Naz Vatan hakkında verilen mücadele ve kamuoyu baskısı nedeniyle TBMM’de “Şüpheli Çocuk Ölümlerinin Araştırılması Komisyonu” kurulmuştur. Kurulan komisyonun amacı; Türkiye’de meydana gelen şüpheli çocuk ölümlerinin araştırılması şeklinde belirlenmiştir. Bu doğrultuda Rabia Naz Vatan’ın şüpheli ölümü de komisyon kapsamında incelenmiştir. Komisyonun üyeleri ölümün gerçekleştiği Eynesil ilçesine gidip Vatan ailesin baş sağlığı dileyerek şüpheli olay hakkında araştırmalar yapmışlardır. Komisyon toplamda 12 kez toplanmış ve yapmış oldukları çalışmalar sonucunda rapor düzenlenmiştir. İlgili raporda komisyon üyeleri Rabia Naz Vatan’ın şüpheli ölümünün; trafik kazasına bağlı olmadan yüksekten düşerek ölmüş olabileceği kanaatine yer vermişlerdir.

Rabia Naz Vatan Hakkında Anayasa Mahkemesi Kararı

Başvurucular, kızları Rabia Naz Vatan’ın şüpheli ölümüyle ilgili soruşturmanın; eksik ve özensiz yürütüldüğünü, delillerin korunmadığını, tanık ifadelerinin geç alındığını ve bilirkişi raporlarının yetersiz olduğunu iddia etmiştir. Anayasa Mahkemesi, olay yerinde delillerin toplanması ve çevrenin incelenmesinde ciddi eksiklikler, delillerin tahrif veya kaybolma riski, tanık ifadelerinin gecikmesi ve bazı kritik şahısların ifadelerine başvurulmaması gibi ihmal ve özensizlikler tespit etmiştir. Ayrıca çantanın ve kişisel eşyaların muhafaza altına alınmaması, kıyafet ve izlerin uygun şekilde korunmaması, çelişkili tutanaklar ve kolluk personelinin görev paylaşımındaki aksaklıkların soruşturmanın etkinliğini zayıflattığını belirtmiştir. TBMM raporu ve HSK tarafından verilen disiplin cezaları da sürecin yeterli özenle yürütülmediğini göstermektedir. Sonuç olarak, Anayasa’nın 17. maddesinde güvence altına alınan yaşam hakkının ihlal edildiği, yeniden soruşturma yapılması ise olayın üzerinden uzun süre geçmiş olması ve yeniden olay yeri incelemesi yapılamayacak olması nedeniyle hukuki yarar taşımadığı belirtilmiştir. Bu nedenle başvuruculara toplam 350.000 TL manevi tazminat ödenmesine karar verilmiş, maddi tazminat talepleri reddedilmiştir.

Sonuç

Anayasa Mahkemesi (AYM), 11 yaşındaki Rabia Naz Vatan’ın ölümüne ilişkin soruşturmanın “özensiz yürütüldüğü” sonucuna vardı. Yeniden soruşturma kararı almayan AYM, anne babaya 350 bin TL tazminat ödenmesine hükmetti. Yapılan eksiklikleri açık şekilde ortaya koymasına rağmen dosyanın tekrar açılması kararla mümkün görülmüyor. Bundan sonraki süreçte Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi dahil tüm hukuki süreçler işletilecektir.

Konuya ilişkin Adalet Bakanı Yılmaz Tunç şunları kaydetti:

‘AYM YENİDEN YARGILAMAYA KARAR VERMEDİ’ “Aileye baş sağlığı diliyoruz. Yargının gündeminde bir konu. Çocukların korunması önemli. Burada adli bir soruşturma gerçekleşti. Karar kesinleşti. Meclis’te de araştırma komisyonu kurulmuştu. Aile AYM’ye başvurdu. AYM tazminata karar verdi. AYM’nin gerekçeleri önemli. Yeniden yargılamanın belli bir usulü var. AYM yeniden yargılamaya karar vermedi.”

 

---

Rabia Naz’ın babası Şaban Vatan (https://x.com/VatanSaban), kararın ardından sosyal medya platformu x’de paylaştığı videoda şunları söyledi:

“Biz tazminat değil, katillerin yargılanmasını istiyoruz”

“Anayasa Mahkemesi’nin Resmî Gazete’de yayımlanan kararına göre, Rabia Naz’a araba çarptığı ortada. Ve bu sonuca göre ihlal ortada. Dosyanın her iki savcısının da dosyayı olması gerektiği gibi incelemediği ve kolluk görevlilerinin, özellikle inceleme polisinin soruşturmayı olması gerektiği gibi incelemediği ve ihlal ortada. Yaşam hakkının elinden alındığı ortada. Buna rağmen Anayasa Mahkemesi, üzerinden yedi yıl geçtiği için ‘Kovuşturmaya yer yoktur’ diyerek maddi tazminata hükmetmiş. Biz tazminat istemiyoruz, biz katillerin yargılanmasını ve hak ettikleri cezayı çekmelerini istiyoruz.”

Adalet Bakanı Yılmaz Tunç’a da seslenen Vatan, “Kamu yararına bu davayı yeniden açmak zorundasın. Rabia Naz’a çarpan arabanın nerede olduğunu, saç tokasının ve çoraplarının nerede olduğunu biliyorum. Bu kovuşturmayı açıp bunları işleme almak zorundasınız” dedi.

“Biz paraya muhtaç kişiler değiliz. Biz onurumuzla yaşayan, onurumuzla can verecek olan insanlarız” ifadelerini kullanan Vatan, “Şunu da söyleyeyim ki: Eğer diyorsanız ki kendi adaletini kendin sağla. Şaban Vatan kendi adaletini kendi de sağlatır” diye ekledi.

 

Hazırlayanlar:

• Stj. Av. Buse Nur Yılmaz
• Av. Umur Yıldırım.