Aile Hukuku

Boşanma Protokolü

Boşanma protokolü anlaşmalı boşanma ile ilgili bir kavramdır. Anlaşmalı boşanma, boşanma hukukumuzda ilk olarak 3444 sayılı Kanunla 04.05.1988 tarihinde kabul edilerek eski Medeni Kanunun 134/3. maddesine eklenmiştir. Türk Medeni Kanununun 166/3. Maddesi ile de bu düzenleme sürdürülmüştür. Buna göre;

  • Evliliğin en az bir yıl sürmüş olması,
  • Eşlerin dava açmak için birlikte başvurmaları veya bir eşin açtığı davanın diğer eş tarafından da kabul edilmesi;
  • Boşanmanın mali sonuçları ile çocukların durumu hakkında taraflarca düzenlenecek bir boşanma protokolü ya da projesinin hakim tarafından da uygun bulunması halinde boşanma kararı verilmesi kabul edilmiştir.

Özetlenen bu üç durumun bulunup bulunmadığını hakim resen araştırmak zorundadır. Bu koşulların varlığı halinde ayrıca ispat ve delil ikame faaliyeti söz konusu olmayacaktır. Zira yasa koyucu bu hallerin gerçekleşmesini “Evlilik birliğinin temelden sarsılması” karinesi olarak kabul etmektedir. Bu nedenle de boşanma protokolü hazırlanmış ve diğer koşulların sağlandığı bir boşanma davasında hakime takdir yetkisi tanınmamıştır. Şu halde yasal karineden ötürü hakimin evlilik birliğinin temelli çöktüğü hususunu davada ayrıca araştırmasına ve değerlendirmesine imkan bulunmamaktadır.

Türk Medeni Kanunu metninin tamamına buradan ulaşabilirsiniz. https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.4721.pdf

anlasmali bosanma protokolu nedir

Anlaşmalı Boşanma Protokolü

3444 Sayılı Kanun ile hukukumuza giren anlaşmalı anlaşmalı boşanma ile uzun yıllar süren boşanma davaları problemine önemli bir çözüm olanağı getirilmiş ve bu davalarda bir artış gözlenmiştir. Ne var ki bir kısım anlaşmalı boşanma protokolü ve anlaşmalı boşanma davalarında tarafların rasyonel amaç dışında boşanma talebinde bulundukları sosyolojik bir vakıa olduğu bilinmektedir. Örneğin yurtdışında iş bulmak üzere yabancı bir kadınla evliliğin yapılmasını sağlamak, alacaklıdan mal kaçırmak, kadının babasından dulluk maaşı alabilme amaçları örnek olarak verilebilir. Aslında bu tür yasal başvurular özüne inildiğinde kanuna karşı hile hallerini kapsamaktadır.

Uygulamada tarafların asıl niyetlerini açıkça dilekçelerinde ve anlaşmalı boşanma protokolü üzerinde belirtmeleri veya mahkemede sözlü olarak dile getirmeleri söz konusu değildir. Böyle olunca hakimin yasal koşulları tamamen taşıyan anlaşmalı boşanma protokolü metnini kabul etmek dışında bir karar verme şansı bulunmamaktadır. Belirttiğimiz gibi kanuna karşı hile saiki bu sebeple dosyaya yansımamakta, sosyolojik bir vakıa olarak bilinmektedir. Hakimin dosyaya yansımayan bu durumu kişisel bilgi veya yorumu ile hükme dayanak yaparak davanın reddine karar vermesi ise Yargıtay tarafından bozma nedeni sayılmaktadır.

Anlaşmalı Boşanma Mahkeme Kararı

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’nin 28.05.1996 tarih ve 3834/5692 sayılı kararına konu olan bir olayda; mahkemece 04.03.1993 tarihinde anlaşmalı boşanmaya karar verilmiş, bu karar davacı tarafından yaklaşık 3 yıl sonra tebliğe çıkarılmıştır. Davalı taraf anlaşmalı protokolü ile açılmış davanın kararını temyiz etmiş, duruşmadaki kabul beyanının hiçbir iradeye dayanmadığını, karardan sonra davacı ile 3 yıl mutlu bir beraberlik sürdüğünü iddia etmiş, temyiz dilekçesine el ele kol kola çekilmiş fotoğraflarını eklemiştir.

Anlatılan anlaşmalı boşanma protokolü ile boşanma kararı oy çokluğu ile iki nedenden ötürü bozulmuştur. İlk neden üç yıllık beraberlik, hakim önündeki açıklamaların serbest ve samimi bir irade ürünü olmadığını göstermesi olmuştur. İkinci neden ise davacının 3 yıl sonra kararı tebliğe çıkararak 3 yıl önceki mali koşullarla boşanmayı sağlama düşüncesiyle hareket etmesini iyi niyet kurallarıyla bağdaşmaması halidir. Buradan da görüldüğü gibi Yargıtay bu olayda yasal karinenin aksi bir durumun mevcudiyetini başka bir deyişle maddi gerçekliği göz önüne alarak anlaşma protokolü ile yapılan boşanma kararını bozmuştur.

Anlaşmalı boşanma protokolü ile ilgili konularda aile hukuku avukatı size danışmanlık ve profesyonel anlamda destek vereceklerdir. Kadim Hukuk ve Danışmanlık olarak bizlere ulaşıp hak kaybınızı en aza indirmeniz yararınıza olacaktır.

Başa dön tuşu